Ο Πάφιος Νίκος Παπακλεοβούλου έχει τάξει σαν σκοπό της ζωής του να τιμηθούν οι ήρωες της ΕΟΚΑ και να μάθει ο κόσμος για την δράση και την θυσία τους. Στα πλαίσια αυτό έχει κυκλοφορήσει ένας διπλός ψηφιακός δίσκος υπό το γενικό τίτλο "ΑΓΙΑ ΚΥΠΡΟΣ 204 ΠΝΟΕΣ" το οποίο περιλαμβάνει 30 τραγούδια και αναφέρεται σε 31 ήρωες της ΕΟΚΑ. Η μουσική είναι του Γιάννη Δημητρά, υπάρχει σε όλα μικρό εισαγωγικό κείμενο και τα τραγουδούν συνολικά 12 γνωστοί καλλιτέχνες από Ελλάδα και Κύπρο. Στην πραγματικότητα το "Αγία Κύπρος 204 Πνοές" (2016) αποτελεί την συνέχεια ενός άλλου παλαιότερου μουσικού έργου του Ν. Παπακλεοβούλου το "ΚΥΠΡΟΣΑΕΙΖΩΗ" (1994) το οποίο αναφέρεται σε 8 ήρωες της ΕΟΚΑ αλλά και στην τουρκική εισβολή του 1974. Τέλος ετοιμάζεται η συνέχεια των "ΠΝΟΩΝ" η οποία θα περιέχει άλλους 17 ήρωες του Απελευθερωτικού μας Αγώνα, διότι είναι χρέος να μάθουν και οι νεώτερες και επόμενες γενιές αλλά και να μην λησμονούν οι μεγαλύτερες γενιές ώστε να αναβαπτιστούν από το μεγαλείο της θυσίας τους. Οι "204 Πνοές" συμβολίζουν τους 108 νεκρούς ήρωες της ΕΟΚΑ και τους 96 πεσόντες.
Δεν προσκυνώ Αγαρινό
https://www.youtube.com/watch?v=sHJaizu2PTA
Ηχογράφηση από συναυλία καταδίκης του ψευδοκράτους Νοέμβριος 1994 θέατρο Παλλάς.
Στίχοι-Μουσική: Αντρέας Αντρέου
Εκτέλεση: Κώστας Σμοκοβίτης
Απαγγελία: Γιάννης Παπαϊωάννου, Διευθυντής ορχήστρας Νίκος Ανεμοδουριότης.
Το τραγούδι περιέχεται στο cd ΚΥΠΡΟΣ ΑΕΙΖΩΗ.
Κύπρος Ελλήνων Νήσος
https://www.youtube.com/watch?v=F3v57Dy-BAM
Μουσική-Ερμηνεία: Γιάννης Δημητράς
Στίχος: Νίκος Παπακλεοβούλου
Συμμετέχει η χορωδία Φωνητικό Σύνολο Τεχνοτροπία υπό την διεύθυνση του Αγγελου Βελεγράκη
Το τραγούδι περιέχεται στο CD ΑΓΙΑ ΚΥΠΡΟΣ 204 ΠΝΟΕΣ.
Στις
7 Μαρτίου 1957, τέσσερις δηλαδή μέρες μετά το θάνατο του Γρηγόρη Αυξεντίου, Άγγλοι στρατιώτες, με τη βοήθεια πληρωμένων
προδοτών, έστησαν ενέδρα εναντίον των Παφιτών αγωνιστών Χρίστου
Κκέλη και Μιλτιάδη Στυλιανού. Οι προδότες ξεγέλασαν συναγωνιστές
του Χρίστου και του Μιλτιάδη, παρουσιαζόμενοι ως αντάρτες
που διέφυγαν από τη μάχη του Μαχαιρά. Οι δυο αγωνιστές, επειδή
υποψιάζονταν προδοσία, πήγαν να τους συναντήσουν στο περιβόλι
του Στυλιανού, μεταξύ Τάλας και Κισσόνεργας στην τοποθεσία Άπη, οπλισμένοι. Έδωσαν
πολύωρη μάχη εναντίον των προδοτών, που ήταν καλά ταμπουρωμένοι
σε άδεια τσιμεντένια δεξαμενή και κατόρθωσαν να πληγώσουν
έναν από αυτούς. Τότε επενέβησαν Άγγλοι στρατιώτες που, σύμφωνα
με αυτόπτες μάρτυρες, παραμόνευαν κρυμμένοι στις γύρω χαρουπιές.
Περικύκλωσαν τους δυο αγωνιστές σ' ένα πλινθόκτιστο σπιτάκι
και τους ανατίναξαν. Βλήθηκαν με χειροβομβίδες οι οποίες ρίφθηκαν
στη χωματένια στέγη που στέγαζε το καταφύγιό τους και έπεσαν
στο πεδίο της τιμής ένδοξοι και αθάνατοι.
Όπως
ηρωικός όμως ήταν ο θάνατός τους εξίσου ηρωική υπήρξε και η δράση τους. Ο Χρίστος Κκέλης γεννήθηκε στο χωριό Κισσόνεργα, της επαρχίας Πάφου, στις
17 Οκτωβρίου 1934. Φοίτησε στο δημοτικό σχολείο Κισσόνεργας και
εργαζόταν ως υπάλληλος σε κατάστημα υλικών οικοδομής στην
Πάφο. Ήταν πολύ θαρραλέος και συνετός. Εντάχθηκε στον αγώνα
το 1955 και υπήρξε δεσπόζουσα μορφή στην επαρχία Πάφου. Ανέλαβε,
ως βοηθός του τομεάρχη Πάφου, τη φύλαξη του οπλισμού του τομέα,
καθώς επίσης και την οργάνωση των ομάδων όλων των χωριών της
χαμηλής περιοχής της επαρχίας Πάφου, εκτός από τη Χλώρακα.
Επί κεφαλής των ομάδων αυτών ανέπτυξε αξιόλογη δράση, όπως
ήταν η συλλογή όπλων και σφαιρών από ιδιώτες στο χωριό του,
η κατασκευή ναρκών και χειροβομβίδων σε μεγάλες ποσότητες
και οι επιθέσεις εναντίον των Άγγλων. Στις
17 Νοεμβρίου 1955 ανατίναξε με νάρκη στρατιωτικό λαντ-ρόβερ
και στις 26 Νοεμβρίου 1955 έριξε την πρώτη βόμβα στο χωριό
του με αποτέλεσμα το θάνατο του πρώτου Βρετανού στρατιώτη
στον τομέα. Στις 29 Νοεμβρίου 1955 και στις 8 Ιανουαρίου 1956
διηύθυνε ενέδρες εναντίον των Άγγλων στην Κισσόνεργα. Ηγήθηκε
επίθεσης με όλμο εναντίον του στρατιωτικού καταυλισμού Μα,
μεταξύ Κισσόνεργας και Πέγειας, στις 15 Δεκεμβρίου 1956 και
στις 20 Ιανουαρίου 1957 έπληξε με τρία βλήματα όλμου το στρατόπεδο
Στρουμπίου. Έκαμε επίσης επίθεση εναντίον του συνταγματάρχη
Μακμίλλαν, έστησε ενέδρα και ακολούθως επιτέθηκε με όπλα εναντίον
του ανακριτή Γουίντενσον. Μεγάλες ήταν οι απώλειες που είχε
ο αγγλικός στρατός και από τις ηλεκτρικές βόμβες-παγίδες τις
οποίες τοποθετούσε σε δένδρα και πυροδοτούσε από κάποια απόσταση,
αποφεύγοντας τον κίνδυνο σύλληψής του. Λόγω της μεγάλης δράσης
στην περιοχή οι στρατιωτικές αρχές δημιούργησαν στρατιωτικό
φυλάκιο μέσα στο χωριό του και επέβαλαν νυκτερινό κατ' οίκον
περιορισμό. Ο
Χρίστος Κκέλης χρησιμοποιώντας ωρολογιακή νάρκη κατόρθωσε
να πλήξει τους στρατιώτες στο κέντρο του χωριού κατά τη νυκτερινή
τους σύναξη, υποχρεώνοντάς τους να διαλύσουν τον περιορισμό.
Για να αποφύγει τη σύλληψη δεν κοιμόταν στο σπίτι του και
πολλές φορές έμενε με τους αντάρτες στα καταφύγιά τους.
Ο
Μιλτιάδης Στυλιανούγεννήθηκε στο χωριό Τάλα, στις 16 Ιουνίου
1937. Τελείωσε το δημοτικό σχολείο Τάλας. Το
1955 ήταν μαθητής στην Ε΄ τάξη του Κολεγίου Πάφου, όταν εντάχθηκε
στην ΕΟΚΑ και ανέλαβε την ομάδα του χωριού του. Συνεργαζόταν
στενά με τον ήρωα Χρίστο Κκέλη, ο οποίος είχε άμεση επαφή
με τον τομεάρχη Πάφου. Έλαβε μέρος σε πολλές ενέδρες μεταξύ
Κτήματος - Πέγειας. Βοήθησε στη συλλογή των ιδιωτικών όπλων
στην Κισσόνεργα. Μετέφερε όπλα και εκρηκτικές ύλες από και
εις τα χωριά Τάλα, Χλώρακα, Θελέτρα και Μεσόγη. Φιλοξενούσε
και έκρυβε στο πατρικό του σπίτι αντάρτες και τους τροφοδοτούσε
στα κρησφύγετά τους από το 1956 μέχρι την ημέρα που έπεσε
μαχόμενος. Στο περιβόλι του πατέρα του, στην τοποθεσία Άπη,
διατηρούσε ιδιαίτερο καταφύγιο για τον αρχηγό της ομάδας Χρίστο
Κκέλη. Πήρε
μέρος σε πολλές ενέδρες και επιθέσεις εναντίον των Άγγλων,
όπως στην ενέδρα εναντίον του ανώτερου στρατιωτικού Μακμίλλαν
και σε άλλες που έγιναν στην Κισσόνεργα, μια το 1956 και τρεις
το 1957. Πήρε επίσης μέρος στη ρίψη βομβών στο Κτήμα.
Το
έργο του Μιλτιάδη συνέχισε επάξια η οικογένειά του. Ο αδελφός
του Παναγιώτης ανέλαβε την τροφοδοσία της ανταρτικής ομάδας
της περιοχής τους μέχρι τη σύλληψή του τον επόμενο χρόνο.
Την ίδια μέρα με τον Παναγιώτη συνελήφθη και ο πατέρας του
Στυλιανός, που κακοποιήθηκε σε τέτοιο βαθμό, ώστε δεν μπόρεσε
ποτέ πια να ξαναεργαστεί στα κτήματά του. Τιμώντας
οι συγχωριανοί τη θυσία του ήρωα και την προσφορά της οικογένειας
στον απελευθερωτικό μας αγώνα, ανέλαβαν ομαδικά την καλλιέργεια
των κτημάτων τους.
"Οι ηρωομάρτυρες της ΕΟΚΑ", Παναγιώτα Ψιλλίτα -Ιωάννου, σελ. 50 και 97
Η ενέδρα - Στον ήρωα της Ε.Ο.Κ.Α ΜΙΛΤΙΑΔΗ ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ
https://www.youtube.com/watch?v=vUg5QEkoL5g
Στίχος: Γ. Δημητράς / Ν. Παπακλεοβούλου
Μουσική: Γιάννης Δημητράς
Εκτέλεση: Ρόμπερτ Ουίλλιαμς
Χρίστος Κκέλης -Ραντεβού με τον Θάνατο
https://www.youtube.com/watch?v=urN3GOaPXhI
Θεατρική παράσταση με αφορμή την συμπλήρωση εξήντα χρόνων από τη θυσία του ήρωα της ΕΟΚΑ Χρίστου Κκέλη. Το
σενάριο επιμελήθηκε και έγραψε ο Λεωνίδας Κόσιης. Τη σκηνοθεσία του
έργου επιμελείται ο Θεόδωρος Νικολαΐδης και την σκηνογραφία ο Μιχάλης
Παπαδόπουλος. Πρωταγωνιστούν Τόνυ Δημητρίου, Γιώργος Α. Τσιάκκας
,Χρυστάλλα Κλλένου, Σάββας Μενοίκου.
ΧΡΙΣΤΟΣ ΚΚΕΛΗΣ - ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
https://www.youtube.com/watch?v=VdHNGzA1wVk
Στίχος: Γιάννης Δημητράς και Νίκος Παπακλεοβούλου
Μουσική: Γιάννης Δημητράς
Εκτέλεση: Γιάννης Γιοκαρίνης
Από την Κισσόνεργα της Πάφου καταγόταν ακόμη ένας ήρωας της ΕΟΚΑ, ο δεκαεξαετής μαθητής Γεώργιος Μιχαήλ, ο οποίος παρά το νεαρό της ηλικίας του ενάχθηκε από μικρός στις μαθητικές ομάδες του σχολείου του και έπειτα μετεπήδησε στις ομάδες κρούσης υπό την διεύθυνση του ήρωα Χρίστου Κκέλη. Στις 13 Μαρτίου 1956, η ομάδα του Κκέλη επιτέθηκε με χειροβομβίδες σε αγγλική αυτοκινοτοπομπή, όμως δεύτερο διερχόμενο όχημα με Άγγλους στρατιώτες άνοιξαν πυρ και τον σκότωσαν.
"Οι ηρωομάρτυρες της ΕΟΚΑ", Παναγιώτα Ψιλλίτα -Ιωάννου, σελ.62
"Ο Χρίστος Τσιάρτας γεννήθηκε στο χωριό Πολύστυπος, της επαρχίας Λευκωσίας, το 1931 και επεσε μαχόμενος εναντίον των Άγγλων στις 16 Μαρτίου 1956 κοντά στο χωριό Χανδριά.
Ο
Χρίστος Τσιάρτας τελείωσε το δημοτικό σχολείο Πολυστύπου και εργαζόταν
στη Μόρφου, όπου και μυήθηκε στην ΕΟΚΑ πριν την έναρξη της. Το ψευδώνυμο του ήταν Γιαγκούλας, στην μνήμη του θρυλικού λήσταρχου. Τον Ιούλιο του 1955
ο Τσιάρτας εγκαταστάθηκε στο χωριό του και ανέλαβε, μαζί με άλλους, την οργάνωση
ομάδων κατόπιν εντολής του τομεάρχη της περιοχής. Στο σπίτι του γινόταν η
ορκωμοσία των μελών και η εκπαίδευσή τους στη χρήση των όπλων και την κατασκευή βομβών. Μέλη της ΕΟΚΑ ήταν και τα άλλα αδέλφια τιυ. Ο ίδιος
τέθηκε επικεφαλής ομάδας δολιοφθορέων. Εργάστηκε μαζί με άλλους
για την κατασκευή των λημεριών της ΕΟΚΑ στα βουνά των Σπηλιών και, ως
μέλος της ανταρτικής ομάδας Αμιάντου - Πιτσιλιάς, υπήρξε σύνδεσμος της
περιοχής του με τον Αρχηγό Διγενή που διέμενε σ' αυτά.
Συνεργάστηκε
με τον Κυριάκο Μάτση στη μεταφορά και διανομή οπλισμού, με το Γρηγόρη
Αυξεντίου, τον Πολύκαρπο Γιωρκάτζη και άλλα ηγετικά στελέχη της ΕΟΚΑ
στην οργάνωση των κατοίκων των χωριών του τομέα του Αυξεντίου σε
ολόκληρη την περιοχή Πιτσιλιάς. Μεταξύ των σοβαρών αποστολών που του
ανατέθηκαν ήταν και η κάλυψη με την ομάδα του της οδού Κακοπετριάς προς
Σπήλια για στήριξη των ανταρτικών ομάδων στα υψώματα βόρεια των Σπηλιών.
Στις
20 Ιανουαρίου 1956 καταζητήθηκε από τους Άγγλους, οπότε κατέφυγε μόνιμα
στο αντάρτικο και συνενώθηκε με την ομάδα του Γρηγόρη Αυξεντίου στα
κρησφύγετα της Παπούτσας, στο Παλαιχώρι.
Στις 16 Μαρτίου 1956 στην θρυλική μάχη των Αγριδιών, η
πολυμελής ομάδα του Αυξεντίου έστησε επιτυχή ενέδρα εναντίον των Άγγλων
στο δρόμο μεταξύ Αγρού - Χανδριών. Το τίμημα της ενέδρας αυτής ήταν ο
θάνατος του ήρωα Χρίστου Τσιάρτα, ο οποίος δέχτηκε κατά την αποχώρηση
της ομάδας σφαίρα από επιζήσαντα Άγγλο στρατιώτη.
Ο Χρίστος Τσιάρτας ήταν παντρεμένος και είχε δύο παιδιά. Αξιοσημείωτο
είναι το σθένος το οποίο επέδειξε η νεαρή σύζυγος του Ευγενία. Ούτε ένα
δάκρυ δεν έχυσε μπροστά στους Άγγλους, όταν την οδήγησαν μπροστά στο
νεκρό άντρα της, που τον είχαν μεταφέρει στο χωριό του. Τιμώντας τη
θυσία του συνέχισε την προσφορά της μέχρι το τέλος του."
Πηγή: Συμβούλιο ιστορικής μνήμης Αγώνα ΕΟΚΑ 1955-59: «Οι ηρωομάρτυρες της ΕΟΚΑ». Λευκωσία 1996. Παναγιώτα Ψιλλίτα-Ιωάννου, σελ 104
Αφιέρωμα του ΡΙΚ για τον Χρίστο Τσιάρτα
https://www.youtube.com/watch?v=c7Z9BzNv_Sc
https://www.youtube.com/watch?v=YEU77ysqpQg
Τραγούδι για τον Χρίστο Τσιάρτα
https://www.youtube.com/watch?v=o4b4szr1av8
Στίχοι-Μουσική: Γιάννης Δημητράς
Ερμηνεία: Κατερίνα Σκορδαλάκη
Ειαγωγικό κείμενο: Νίκος Παπακλεοβούλου Απόδοση κειμένου: Ζαχαρίας Φιλιππίδης
Ο Χαράλαμπος Μούσκος γεννήθηκε στο χωριό Παναγιά, της επαρχίας Πάφου, στις 19 Μαΐου 1932 και ήταν εξάδελφος του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου του Γ'. Ο Χαράλαμπος Μούσκος τελείωσε το δημοτικό σχολείο Παναγιάς και το Ελληνικό Γυμνάσιο Πάφου. Μετά από ειδική εκπαίδευση στην Ελλάδα, διορίστηκε διευθυντής του τυπογραφείου της Αρχιεπισκοπής, στο οποίο τυπώνονταν και τα πρώτα φυλλάδια και έντυπα του αγώνα. Παράλληλα δρούσε ως στέλεχος των οργανώσεων ΠΕΟΝ και ΟΧΕΝ, οι οποίες είχαν την ενθάρρυνση του Αρχιεπισκόπου. Με την έναρξη της ένοπλης δράσης της ΕΟΚΑ, ο Μούσκος ήταν ένας από τους πέντε πρώτους ομαδάρχες των ομάδων δολιοφθορέων Λευκωσίας και ερχόταν σε άμεση επαφή με τον αρχηγό Διγενή. Εντάχθηκε στην ΕΟΚΑ με την έναρξη του αγώνα τον Απρίλη του 1955. Η ομάδα του, με αρχηγό τον ίδιο, έλαβε ενεργό μέρος τη νύκτα της 1ης Απριλίου 1955 σε επίθεση στην Αρχιγραμματεία. Τρεις μήνες μετά συνελήφθη με άλλους, μετά από προδοσία, αφού βρέθηκαν στο σπίτι που νοίκιαζε όπλα και πυρομαχικά. Κατά τη δίκη του αθωώθηκε, γιατί το σπίτι ήταν ξεκλείδωτο και υπήρχε η δικαιολογία ότι μπορούσε να μπει μέσα όποιος ήθελε. Γνωρίζοντας όμως ο ήρωας ότι, με βάση το νόμο της 15ης Ιουλίου 1955 «περί προσωποκρατήσεως», μπορούσε να συλληφθεί και να κρατηθεί χωρίς να του προσαφθεί συγκεκριμένη κατηγορία, έφυγε τρέχοντας από το δικαστήριο, καταδιωκόμενος από αστυνομικούς. Κρύφτηκε στην Αρχιεπισκοπή και, μετά από λίγες μέρες, κατέφυγε, καταζητούμενος πια, στα βουνά κοντά στο λιμέρι του Αρχηγού της ΕΟΚΑ Γεωργίου Γρίβα Διγενή.
Στις 15 Δεκεμβρίου 1955 σημειώθηκε μια δραματική σύγκρουση της ομάδας του Μάρκου Δράκου με τον εχθρό. Στην τοποθεσία Μερσινάκι στο δρόμο Ξερού-Πόλης Χρυσοχόους, κοντά στους Αρχαίους Σόλους, ο Μάρκος Δράκος μαζί με τους Χαράλαμπο Μούσκο, Ανδρέα Ζάκο, Χαρίλαο Μιχαήλ, Νίκο Ιωάννου, Ανδρέα Πολυβίου και 3 άλλους αγωνιστές ετοίμαζαν ενέδρα εναντίον στρατιωτικής αυτοκινητοπομπής. Κατά το μεσημέρι ναρκοθέτησαν ένα γεφύρι και πήραν θέσεις στο διπλανό ύψωμα περιμένοντας την ειδοποίηση από τον σηματοδότη. Ξαφνικά όμως σε κάποια άλλη στιγμή αντιλήφθηκαν ένα στρατιωτικό τζιπ να πλησιάζει και τότε άρχισαν να πυροβολούν. Το μικρό όχημα είχε διαφύγει της προσοχής του σηματοδότη με αποτέλεσμα να μην πυροδοτηθεί η νάρκη. Μετά τους πυροβολισμούς του Μάρκου Δράκου, Χαράλαμπου Μούσκου και Νίκου Ιωάννου και τις χειροβομβίδες του Ζάκου και ενός άλλου αγωνιστή, το όχημα έπεσε στο χανδάκι και ο στρατιωτικός του οδηγός σκοτώθηκε. Οι αγωνιστές, βλέποντας το τζιπ ακινητοποιημένο, νόμισαν ότι είχε σκοτωθεί και ο ο δεύτερος επιβάτης ο ταγματάρχης Brian Coombe. Έτσι προχώρησαν προς το αυτοκίνητο με πρόθεση να πάρουν τα όπλα των Άγγλων, αλλά ο Coombe, άρχισε να πυροβολεί. Ακολούθησε παρατεταμένη ανταλλαγή πυρών. Ξαφνικά εμφανίζεται μπροστά τους ο Εγγλέζος ταγματάρχης και τους καλεί ν’ αφήσουν τα όπλα. Αυτοί αρνούνται και ο Εγγλέζος τους πυροβολεί. Οι σφαίρες του σκοτώνουν τον 27χρονο Χαράλαμπο Μούσκο και τραυματίζουν τους Μάρκο Δράκο, Ανδρέα Ζάκο και Χαρίλαο Μιχαήλ. Το Σάββατο 17 Δεκεμβρίου μέρα της κηδείας του Χαράλαμπου Μούσκου, πλήθος λαού απ΄ όπου περνούσε το φέρετρο με τη σορό του Χαράλαμπου, γονάτιζαν και κάνοντας τον σταυρό τους ορκίζονταν “Ένωση Ή Θάνατο”. Παρά τις καταρρακτώδεις βροχές και τις αυστηρές προειδοποιήσεις της Αστυνομίας ο λαός τίμησε τον ήρωά του. Οι Βρετανοί δεν σεβάστηκαν ούτε τον νεκρό ούτε τα θρησκευτικά σύμβολα. Χρησιμοποίησαν βία, έριξαν δακρυγόνα και επιτέθηκαν με ρόπαλα κατά της νεκρικής πομπής. Συγκεκριμένα, μετά από την ακολουθία στην εκκλησία Φανερωμένης, και ενώ ο νεκρός, υπό δυνατή βροχή και στα χέρια συγγενών, φίλων και συναγωνιστών του μεταφερόταν στο κοιμητήριο, Άγγλοι στρατιώτες ανέκοψαν την πομπή στην Πλατεία Μεταξά και προσπάθησαν να τη διαλύσουν. Για το σκοπό αυτό έριξαν δεκάδες δακρυγόνα, ο κόσμος σκορπίστηκε, οι μεταφέροντες το νεκρό κινδύνεψαν και, τελικά, πήραν τη σορό του από το φέρετρο και τρέχοντας τον απομάκρυναν και τον μετέφεραν στο νεκροταφείο, όπου και τον έθαψαν, σκεπάζοντάς τον με την ελληνική σημαία. Οι “δυνάμεις ασφαλείας” βλέποντας την αποφασιστικότητα του λαού να θάψει με τιμές τον ήρωά του, λύσσαξαν. Και αφού δεν μπορούσαν να κάνουν κάτι άλλο για να αποτρέψουν την παλλαϊκή συγκέντρωση, ξέσπασαν στον τάφο του ήρωα.
Δύο αγάπες https://www.youtube.com/watch?v=o5oiVyv31y0
Στίχοι: Κώστας Κοφινιώτης
Μουσική: Μιχάλης Σουγιούλ
Εκτέλεση: Σοφία Βέμπο (Βαλς του 1941)
Στο διάτρητο από σφαίρες κορμί του ήρωα, βρέθηκε στο πορτοφόλι του, οι στίχοι αυτού εδώ του τραγουδιού "Δύο Αγάπες". Λίγο αργότερα ο Ευαγόρας Παλληκαρίδης θα αλλάξει κάποιους από τους στίχους για να δημιουργήσει το υπέροχο τραγούδι "Την Ελλάδα Αγαπώ" που μελοποίησε ο Μάριος Τόκας και ερμήνευσε ο Κώστας Χατζηχριστοδούλου.
Στις 14 Μαρτίου 1956 δολοφονείται ο πιο μικρός ήρωας της ΕΟΚΑ ο Δημητράκης Δημητριάδης Ο "μικρός ήρωας" όπως τον αποκαλεί ο
Διγενής, ήταν μόλις επτά χρονών, μαθητής στη Β΄ τάξη του δημοτικού
σχολείου, όταν τον πυροβόλησε Άγγλος στρατιώτης κατά τη διάρκεια
διαδήλωσης. Οι γονείς του ήταν χωρισμένοι, η μητέρα του έφυγε
για την Αγγλία και ο Δημητράκης ζούσε με τη γιαγιά και πουλούσε λουλούδια, για να εξοικονομήσει
τα προς το ζην. Ήταν παιδί ήρεμο, αλλά πολύ ριψοκίνδυνο. Μετά
την εξορία του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου,
στις 9 Μαρτίου 1956, επικρατούσε στη Λάρνακα, όπως και σε
όλη την Κύπρο, μεγάλος αναβρασμός. Οι μαθητές και ο μαθήτριες
όλων των σχολείων κατήλθαν σε διαδηλώσεις διαμαρτυρίας. Στις
14 Μαρτίου 1956 τα παιδιά της Αστικής Σχολής Καλογερά, όπου
φοιτούσε και ο Δημητράκης, ακολούθησαν μαθητές του Εμπορικού
Λυκείου, σε μια μαχητική διαδήλωση. Κινητοποιήθηκαν δυνάμεις
ασφαλείας και οι διαδηλωτές κατέφυγαν στην εκκλησία του Αγίου
Λαζάρου και άρχισαν να κτυπούν τις καμπάνες. Οι στρατιώτες
περικύκλωσαν την εκκλησία και έριχναν δακρυγόνες βόμβες εναντίον
των μαθητών που τους λιθοβολούσαν. Μια
ομάδα παιδιών, μεταξύ των οποίων και ο Δημητράκης, κατέφυγαν
στην οδό Λέοντος του Σοφού, όπου τους προσπέρασε στρατιωτικό
αυτοκίνητο με οπλισμένους στρατιώτες και προχώρησε στην οδό
Νικολάου Ρώσου. Οι στρατιώτες κατέβηκαν
από το αυτοκίνητό τους και ταμπουρώθηκαν πίσω από τον τοίχο
της γωνιάς του δρόμου. Τα μεγαλύτερα παιδιά αποχώρησαν φωνάζοντας
και στο Δημητράκη να τους ακολουθήσει. Εκείνος όμως εξακολούθησε
να λιθοβολεί και ένας από τους στρατιώτες τον σημάδεψε στο
κεφάλι. Η σφαίρα πέρασε λίγο πιο πάνω από το δεξί μάτι. Οι
μαθητές τον μετέφεραν στο νοσοκομείο, όπου διαπιστώθηκε ο
θάνατός του.
Παναγιώτα Ψιλλίτα - Ιωάννου, "Οι Ηρωομάρτυρες της ΕΟΚΑ", σελ. 28
"Η πόλη του Ζήνωνα, εκείνο το απόγευμα στις 14 Μαρτίου 1956
που έγινε η δολοφονία του μικρού Δημητράκη, νέκρωσε. Οι άνθρωποι
κλείστηκαν στα σπίτια τους και σκέφτονταν πόσες θυσίες χρειάζονταν ακόμη
για την ελευθερία της Κύπρου. Αναρωτιόντουσαν πόσο αίμα χρειαζόταν να
χυθεί ακόμη για να μεγαλώσει το δέντρο της Ελευθερίας στο μικρό μας
νησί. Και μια Αγγλίδα που συνήθιζε να παίρνει κάθε πρωί λουλούδια από το
μικρό Δημητράκη ξέσπασε σε λυγμούς σαν έμαθε για τη θυσία του μικρού
αγγέλου. Το αγνό του αίμα έγραψε ανεξίτηλο το όνομά του στην ένδοξη
ιστορία του τόπου μας. Κι έγινε ο Δημητράκης Δημητριάδης ο μικρότερος
ήρωας του Αγώνα της ΕΟΚΑ."
Δημητράκης Δημητριάδης / Γιάννης Δημητράς https://www.youtube.com/watch?v=kFMTuTJQGv4
Στίχοι-Μουσική-Ερμηνεία Γιάννης Δημητράς
Απαγγέλει η μικρή Δήμητρα
-Και συ σκλαβόπουλο, γιατί θλιμμένο στέκεις και θωρείς;
Μήπως να πολεμήσεις δεν μπορείς;.
-Όπλο δεν έχω , Καπετάνιο.
-Να, τις κοτρώνες.
Αρκετές για σένα, τον μικρούλη..
Και αρπάζει ο ήρως ο μικρός,
ο πιο μικρότερος απ΄όλους,
κοτρώνες.
Για να φέρει Λευτεριά.
Ευαγόρας Παλληκαρίδης
(Επίγραμμα στον Ανδριάντα του Δημητράκη Δημητριάδη)
Η Έφη Θώδη είναι δημοφιλής τραγουδίστρια δημοτικών και παραδοσιακών τραγουδιών από την Καρδίτσα. Γεννήθηκε στα Μικρά Βραγκιανά Καρδίτσας το 1954 και τραγουδάει επαγγελματικά από το 1984 κυρίως σε γάμους και πανηγύρια. Ευρύτερα γνωστή έγινε με τραγούδια όπως το "Γλύκα Γλύκα" και το "Όπως λάχει" αλλά και τη διαχρονική επιτυχία "Είσαι νινί ακόμα". Απρόσμενη επιτυχία υπήρξαν και οι επανεκτελέσεις της πάνω σε γνωστά ξενόγλωσσα τραγούδια όπως το "I Love You Babe" και το "A Far L' amore Comincia Tu".
Γεννήθηκε στις 12 Απριλίου του 1954 στην Κέρκυρα. Το 1971 ο Γιάννης Πουλόπουλος και ο Δημήτρης Ιατρόπουλος ακούν πρώτη φορά το νέο αυτό φέρελπι τραγουδιστή. Ο Πουλόπουλος το φέρνει στην Αθήνα ερμηνεύοντας "Νέο κύμα". Εμφανίστηκε στη δισκογραφία το 1974 σε ηλικία 20 χρόνων στο δίσκο του Μάνου Χατζιδάκι «Ο Οδοιπόρος, Το Μεθυσμένο Κορίτσι κι ο Αλκιβιάδης». Πήγε φαντάρος και η συνέχεια του μετά από τέτοια συνεργασία δεν ήταν ανάλογη. Επανεμφανίζεται δυναμικά το 1981 συμμετέχοντας στη Eurovision με το τραγούδι "Φεγγάρι Καλοκαιρινό" καταλαβάνοντας την 8η θέση. Απο ΄κει και πέρα συμμετέχει στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, αλλά και σε αρκετούς δίσκους και παρ’ ότι δεν έκανε τεράστια προσωπική επιτυχία, έγινε το αγαπημένο παιδί των μεγάλων συνθετών. Απο το 1989 γράφει στίχους και μουσική και δίνει τραγούδια του σε
πολλούς Έλληνες τραγουδιστές όπως ο Σφακιανάκης, ο Βοσκόπουλος, ο Πουλόπουλος, ο Καλογιάννης κ.α γνωρίζοντας πολλές φορές μεγάλη επιτυχία. Μιά ιδιαίτερη στιγμή στην καρίερα του ήταν συμμετοχή του στον δίσκο "ΑΓΙΑ ΚΥΠΡΟΣ 204 ΠΝΟΕΣ" για τους Ήρωες της ΕΟΚΑ.
Στις 2 Σεπτεμβρίου 1958 και μετά από προδοσία, οι τέσσερεις αγωνιστές της ΕΟΚΑ, ΧΡΙΣΤΟΣ ΣΑΜΑΡΑΣ, ΑΝΔΡΕΑΣ ΚΑΡΥΟΣ, ΦΩΤΗΣ ΠΙΤΤΑΣ και ΗΛΙΑΣ ΠΑΠΑΚΥΡΙΑΚΟΥ μάχονταν επί εξαώρου με 200 Άγγλους στρατιώτες στον Αχυρώνα του Παναγιώτη Καλλή στο Λιοπέτρι. Εκείνοι αρνούμενοι να παραδωθούν και περικυκλωμένοι από παντού αποφασίζουν την ηρωϊκήν έξοδο μέσα από τον φλεγόμενο αχυρώνα και πέφτουν νεκροί μέσα από καταιγισμόν πυρών. Ο Αρχηγός Διγενής σε επιστολή του τότε στον Έλληνα Πρέσβη, Α. Φρυδά στην Λευκωσία στις 10 Σεπτεμβρίου αναφέρει τα ακόλουθα:
"Εις
το Λιοπέτρι αι απώλιαι των Άγγλων πρέπει να είναι πολύ σοβαραί. Έλλην
αστυνομικός είδε 7 νεκρούς και αρκετούς τραυματίας. Ο Ταξίαρχος έκλαιεν
απροκάλυπτα μόλις αντίκρυσε την σκηνήν, ο δε αστυνόμος Βαρωσίων αφιχθείς
εκεί, επυροβόλησε με το πιστόλι του τα πτώματα των νεκρών από την λύσαν
του."
Τραγούδι για τους τέσσερεις του Λιοπετριού https://www.youtube.com/watch?v=-EVyZ2EJRNw Στίχοι-Μουσική: Αντρέα Αντρέου, Ερμηνεύει ο Γιάννης Δημητράς Από το cd ΚΥΠΡΟΣ ΑΕΙΖΩΗ, Συμπαραγωγή Σύλλογος Ελλήνων Κυπρίων Επιστημόνων και GFS Music
Το πολεμικό τους τροπάριο και η θρυλική Μάχη του Αχυρώνα
"Σαράντα χρόνια ακούγεται το πολεμικό τους τροπάρι. Η πανάρχαια βροντερή κραυγή τους ΜΟΛΟΝ ΛΑΒΕ αντηλαλεί χρόνια στις ψυχές. Με υπόκρουση από τους κροταλισμούς των πολυβόλων συνοδεύει την πανίσχυρη μνήμη τους, την μνήμην των τεσσάρων ηρώων της ΕΟΚΑ που αρνήθηκαν να παραδωθούν και αποθεώθηκαν πολεμώντας με ανυπέρβλητη γενναιότητα στις 2 Σεπτεμβρίου 1958 για την Ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα, την λευτεριά της πατρίδας, την τιμή του ανθρώπου, το φιλότιμο ενός περήφανου λαού. Ανδρέας Κάρυος, Φώτης Πίττας απέδρασαν από τα κρατητήρια Πύλας στις 12 Μαρτίου 1958. Ηλίας Παπακυριακού από τις ομάδες παράτολμων αποστολών του Βαρωσιού. Χρίστος Σαμάρας (ή Ξάνθος) υπεύθυνος Λιοπετρίου. Όλοι καταζητούμενοι από τους Άγγλους. Τέσσερεις αετοί, τέσσερεις σκυταλοδρόμοι του θανάτου, ινδάλματα βίου, υψωμένα στο πάνθεο των Ηρώων θα συμβολίζουν τον αιώνειο ανδρισμό και τον αγνό, τον ωραίο πατριωτισμό και θα προβάλουν αθάνατα πρότυπα που θα επικοινωνούν με την ψυχή της νεολαίας για να της μεταδίδουν το μέγα μήνυμα πως η λευτεριά και η ανθρωπιά είναι αποτελέσματα της λεβεντιάς και η παλλικαροσύνη χρέος και τεκμήριο της νιότης που κατορθώνει να περάσει καταξιωμένη από τον πρόσκαιρο τούτο κόσμο."
Οι Αγωνιστές της ΕΟΚΑ με τον θάνατο τους συνεκλόνισαν την παγκόσμια
κοινότητα.
Στο σημείο της μάχης στήθηκε μνημείο των τεσσάρων αγωνιστών.
Ο Πετράκης Γιάλλουρος γεννήθηκε στο χωριό Ριζοκάρπασο, της επαρχίας Αμμοχώστου στις 29 Αυγούστου 1938. Φοίτησε στο Δημοτικό Σχολείο Ριζοκαρπάσου και ακολούθως στο Ελληνικό Γυμνασίου Αμμοχώστου. Πάντα πρώτος στα μαθήματά του και ο σημαιοφόρος στις εκδηλώσεις του σχολείου του. Ψηλός, λεπτός, με σγουρά μαλλιά και γαλανά μάτια.
« Λόγος του και κουβέντα του »,αφηγείται η μάνα του, « ήταν πάντα η Ελλάδα. Καημός του και πόθος, όνειρο και τραγούδι του, η ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα, - Να αγωνιζόμαστε πρέπει, μάνα, να αγωνιζόμαστε για την Κύπρο μας».
Ήταν ο υπεύθυνος των μαθητικών ομάδων του Ελληνικού Γυμνασίου Αμμοχώστου, στον αγώνα της ΕΟΚΑ με καθήκοντά την οργάνωση των μαθητών του σχολείου του, την γραφή και διδασκαλία τραγουδιών αγωνιστικού περιεχομένου, την διανομή φυλλαδίων, την απόκρυψη και διακίνηση οπλισμού καθώς και την οργάνωση μαχητικών μαθητικών διαδηλώσεων. Για τις δραστηριότητές του αυτές, είχε επισημανθεί από τους κατακτητές, οι οποίοι και τον κυνηγούσαν. Στις 20 Αυγ. 1955 με μαθητές από την Λάπηθο, Πόλη Χρυσοχούς και Πάφο, μαζί τους κι ο Ευαγόρας Παλληκαρίδης πήγαν εκδρομή – προσκύνημα στην μητέρα Ελλάδα. Με την στολή και το πηλήκιο του Γυμνασίου, ο σημαιοφόρος με την Γαλανόλευκη Πετράκης, κατάθεσε στεφάνι στο Μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτου.
Έγραφε τότε ο Γιάλλουρος στον πατέρα του:«Μόλις πάτησα το Άγιο χώμα της Ελλάδος, μια βαθειά συγκίνησις με κατακυρίευσε και δάκρυα ανέβηκαν στα μάτια μου, αφ’ ενός λόγω του ότι πατούσα στην Ελεύθερη Πατρίδα, αφ’ ετέρου διότι σκέφτηκα ότι η ιδιαιτέρα μας πατρίς Κύπρος έμενε υπόδουλη κάτω από τον βαρύ ζυγό των άγγλων,ενώ έπρεπε να είναι κι αυτή ένα κομμάτι της Ελεύθερης Ελλάδος»
Λίγους μήνες μετά την έναρξη του αγώνα, απευθυνόμενος πάλι προς τον πατέρα του, αποκάλυπτε το ολοκληρωτικό και ενσυνείδητο δόσιμό του στον αγώνα υπέρ της Ελευθερίας της ιδιαιτέρας του πατρίδας. «Δεν συμφωνώ αγαπητέ μου πατέρα στο ότι ένας άνθρωπος πρέπει πρώτα να κοιτάξει για τον εαυτό του και ύστερα για την πατρίδα του. Τότε αυτός, καταντά άκρως εγωιστής, τομαριστής και μπορώ να πω αναίσθητος. Διότι όταν δεν κυριαρχεί μέσα του το αίσθημα της φιλοπατρίας, το ευγενέστερο των αισθημάτων, δεν είναι δυνατό να κυριαρχεί κανένα άλλο ευγενές αίσθημα… Εξ άλλου, αγαπητέ μου πατέρα, η ορμή του ανθρώπου προς την ύλη, δηλαδή τον πλούτο και την καλοπέραση και η ικανοποίηση τούτη, δεν προσφέρει την πραγματική ευτυχία του ανθρώπου. Την απόλυτη ευτυχία προσφέρει στους ανθρώπους και ιδίως όταν είναι Έλληνες, η ορμή προς τα ανώτερα ιδανικά την αγάπη προς την Πατρίδα και τον πόθο ακόμη και να θυσιαστεί για την ελευθερία της που είναι και δική του ατομική ελευθερία και αξιοπρέπεια».
Στις 7 Φεβρουαρίου 1956 κατά τη διάρκεια μιας μαχητικής μαθητικής διαδήλωσης ενάντια στην απόφαση κλεισίμαστος του Ελληνικού Γυμνασίου Αμμοχώστου οι Άγγλοι αποικιοκράτες χρησιμοποίησαν πραγματικά πυρά και ένα βόλι κτύπησε θανάσιμα τον Πετράκη Γιάλλουρο στο μέρος της καρδιάς. Ο Πετράκης προχώρησε δέκα βήματα περίπου, κραύγασε“ ΖΗΤΩ Η ΕΝΩΣΗ ”και έπεσε. Ήταν ο πρωτος μαθητής που το αίμα του πότισε τη γή της Ελληνικής Κύπρου.
Παναγιώτα Ψιλλίτα-Ιωάννου, "Οι ηρωομάρτυρες της ΕΟΚΑ", Συμβούλιο Ιστορικής Μνήμης Αγώνα ΕΟΚΑ 1955-1959
Δόξα στους Αθανάτους
https://www.youtube.com/watch?v=4RJArWRx4uc
Προσκλητήριο των ηρώων του μουσικού έργου "ΑΓΙΑ ΚΥΠΡΟΣ 204 ΠΝΟΕΣ"
Μουσική-Ερμηνεία: Γιάννης Δημητράς - Στίχος: Βασιλική-Μαρία Δημητρά-- Εκφωνητές: Γιάννης Παπαϊωάννου και Μαρία Δημητρακοπούλου
Συμμετέχει η χορωδία Φωνητικό Σύνολο Τεχνοτροπία υπό τη διεύθυνση του Άγγελου Βελεγράκη.
Διακόσιοι τέσσερις οι Ήρωες και τα Θύματα του Αγώνα
"Τα Ελληνόπουλα δεν ξέρουν μόνο πως πρέπει να ζουν
ξέρουν πως να πεθαίνουν
και την πατρίδα να τιμούν." Μ.Κ.
"Λυπούμαι που δεν θα δώ την Κύπρο μας ελεύθερη. Όμως δε με φοβίζει ο θάνατος, γιατί η ζωή είναι περιττή μέσα στη σκλαβιά." Α.Δ
Ο Μιχαλάκης Καραολής (Παλαιχώρι 13 Φεβρουαρίου 1934 - Κεντρικές Φυλακές 10 Μαΐου 1956), εντάχθηκε από τους πρώτους στη Ε.Ο.Κ.Α. πολύ πριν από την 1η Απριλίου 1955 και ήταν μέλος της ομάδας του Πολύκαρπου Γιωρκάτζη. Προσέφερε ποικίλες υπηρεσίες στον αγώνα και έλαβε μέρος στη διανομή της πρώτης προκήρυξης του Διγενή. Δούλεψε στο τμήμα πληροφοριών της Οργάνωσης, στη μεταφορά και απόκρυψη οπλισμού και ανέλαβε βομβιστικές επιθέσεις εναντίον του εχθρού. Στις 28 Αυγούστου 1955 ανέλαβε μαζί με το συναγωνιστή του Ανδρέα Παναγιώτου την εκτέλεση του αστυνομικού Ηρόδοτου Πουλλή, ενός χαφιέ των Εγγλέζων που παρακολουθούσε στενά τις διάφορες συγκεντρώσεις. Η απόπειρα πέτυχε, όμως λόγω της σύγχυσης και της αναστάτωσης που προκλήθηκε, οι Ακελικοί νομιζόμενοι ότι πυροβολισμοί ήταν κατά του Εζ. Παπαϊωάννου του αρχηγού του κόμματος τους, προσπαθούν να συλλάβουν τον Καραολή ρίχνοντας τον κάτω από το ποδήλατο του. Ο Παναγιώτου που πυροβόλησε τον Πουλλή διέφυγε ενώ ο Καραολής του οποίου προδόθηκε η ταυτότητα του στους Άγγλους καταζητήθηκε και συνελήφθη σε ενέδρα από τις αγγλικές δυνάμεις ενώ ετοιμαζόταν να ενωθεί με την αντάρτικη ομάδα του Αυξεντίου. Καταδικάστηκε σε θάνατο παρόλο που η σφαίρα που σκότωσε τον Πουλλή προερχόταν από το όπλο του Παναγιώτου. Και αυτό το γνώριζαν οι Άγγλοι. Ο Διγενής σε πολλά μηνύματα του έγραφε: «κάντε το αδύνατο δυνατό, ελευθερώστε τον Καραολή». Ο νομπελίστας Αλμπέρ Καμύ αρθρογραφεί κατά της καταδίκης και ζητά να "Αποδωθεί η Κύπρος στον Καραολή" . Μαζικές διαδηλώσεις υπέρ του Καραολή, την παραμονή της εκτέλεσης του . [1] Με τον τίτλο ο "τελευταία νύχτα" ο Καραολής γράφει τους κάτωθι στίχους. "Έχε γειά γλυκειά Πατρίδα / δουλομένο μου νησί / τρανή πουχες και μεγάλη / την αδούλωτη ψυχή. /Έχετε γειά λαγκάδια /κάμποι βουνά βρυσούλες / έχετε γειά Κυπριόπουλα / και σεις Κυπριοπούλες.
Ο Ανδρέας Δημητρίου καταγόταν από τον Άγιο Μάμα Λεμεσού.
Γεννήθηκε το 1934. Η δράση του Δημητρίου στην ΕΟΚΑ ήταν πολυσήμαντη.
Μια από τις επιχειρήσεις στις οποίες πρωταγωνίστησε ήταν και η αρπαγή
όπλων από τις στρατιωτικές αποθήκες Αμμοχώστου, στις οποίες εργαζόταν. Η
επιχείρηση πέτυχε απόλυτα και η Ε.Ο.Κ.Α. ενισχύθηκε σημαντικά.
Δικάστηκε και καταδικάστηκε σε θάνατο έχοντας κατηγορηθεί για την
εκτέλεση ενός Άγγλου στην Αμμόχωστο στις 28 Νοεμβρίου 1955. Έκανε έφεση η
οποία απορρίφθηκε, όπως απορρίφθηκε και η αίτηση για χάρη, την οποία
υπέβαλαν οι δικηγόροι στον Κυβέρνητη Χάρνιγκ. Απαγχονίστηκε μαζί με τον
συναγωνιστή του Μιχαλάκη Καραολή την πέμπτη μετά το Πάσχα στις 10 Μαΐου
1956 με το ίδιο παράπονο.
Ο Μιχαλάκης Καραολής μαζί μαζί με τον Αντρέα Δημητρίου στις 3 το πρωι
της 10ης Μαϊου 1956 οδηγούνται στην αγχόνη. «Παίρνουν τους!... Αυτή η
ανώνυμη φωνή, έσκισε τη σιωπή. Ακούστηκε σαν μαχαιριά. Και αμέσως μετά,
μια άλλη, μοναξιασμένη, μελωδική, αλλά συνάμα παράφωνη φωνή, υψώθηκε
μέσα στο μεσονύκτιο σκοτάδι και μέσα στη νεκρική σιγή...
Στίχος-Μουσική Αντρέας Αντρέου
Ερμηνεία Μιχάλης και Ξένια Χατζημιχαήλ
CD "Ηρωομάνα ΕΟΚΑ"
Οι Άγγλοι δεν επέτρεψαν στις οικογένειες των δύο ηρώων να πάρουν τα σώματά τους και να τα θάψουν, αλλά αντ' αυτού τα έθαψαν οι ίδιοι σε ένα περιφραγμένο χώρο εντός των φυλακών, τα λεγόμενα Φυλακισμένα Μνήματα. Η εκτέλεση αυτών των Κυπρίων αγωνιστών προκάλεσε εντονότατο ρεύμα αγανάκτησης σ΄ ολόκληρο τον κόσμο. Στην Αθήνα πραγματοποιήθηκαν ξανά συγκεντρώσεις και πορείες. [2]
"Χείμαρρος ο Αθηναϊκός λαός στην λεωφόρο Βασιλίσσης Σοφίας για να πορευθεί προς την Αγγλική Πρεσβεία, προς την πρεσβεία των δημίων της Κύπρου, των βασανιστών. Πόσοι θυμούνται ότι εκείνο το βράδυ από πυρά της Ελληνικής Αστυνομίας είχαμε 5 νεκρούς και 200 τραυματίες. Βάφτηκαν οι δρόμοι και τα πεζοδρόμια από το αίμα του Αθηναϊκού λαού που βγήκε να διαδηλώσει για τα αδέλφια του που απηγχονιζοντο. Και κάτω από την θηλιά της αγχόνης τραγουδούσαν τον Ελληνικό Εθνικό Ύμνο, δεν είχαν και δεν έχουν, δεν είχαν ποτέ δικό τους Κυπριακό εθνικό ύμνο. Για την Ένωση πολεμούσαν και με το "σε γνωρίζω από την όψη" πέθαιναν δεν είναι μύθος δεν είναι εθνικισμός είναι η πραγματικότης. " Σπύρος Παπαγεωργίου[3].