Ο στρατιωτικός και λογοτέχνης Νικόλαος Πετιμεζάς-Λαύρας γεννήθηκε στα Καλάβρυτα το 1872 και καταγόταν από την ιστορική οικογένεια αγωνιστών της επανάστασης του 1821. Ήταν γιος του αντιστράτηγου Ηρακλή Πετιμεζά, ενώ μητέρα του ήταν η Άννα Ηρ. Πετμεζά (1840 - 1920). Αποφοίτησε από την Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων το 1893 και κατατάχθηκε στο πυροβολικό. Έλαβε μέρος στον Ελληνοτουρκικό πόλεμο του 1897 ως ανθυπολοχαγός Πυροβολικού, στους Βαλκανικούς Πολέμους (1912-1913) ως διοικητικής Ορεινής Πυροβολαρχίας, ενώ το 1916 προσχώρησε στο Κίνημα της "Εθνικής Άμυνας" και τον επόμενο χρόνο (1917) αποστρατεύθηκε με το βαθμό του συνταγματάρχη. Ο Νικόλαος Πετιμεζάς υπηρέτησε, κατά καιρούς, ως Νομάρχης Σύρου, Κέρκυρας και Αττικής, αλλά και σαν διευθυντής των αρχείων της Γερουσίας, έως και την κατάργηση του σώματος αυτού.
Το 1910 εξέδωσε για πρώτη φορά ποιήματα και πεζογραφήματα όπου υπόγραφε πάντα σαν "Λαύρας". Υπήρξε αρχισυντάκτης της "Μεγάλης Ελληνικής Εγκυκλοπαίδειας". Έγραψε τις ποιητικές συλλογές :"Εγκόλπια" το 1922, "Ενας Ερωτας" το 1940. Εξέδωσε, επίσης, τις αναμνήσεις του (υπό μορφή στρατιωτικού ημερολογίου) από τη συμμετοχή του στους Βαλκανικούς Πολέμους.
Σωτήρης Σκίπης, Έλληνας ποιητής και ακαδημαϊκός. Ανήκε στη Νέα Αθηναϊκή Σχολή και η ποίησή του ήταν λυρική όσο και δραματική. Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1881. Ο πατέρας του ήταν
αξιωματικός του στρατού. Τα παιδικά του χρόνια ως τα 14 του τα έζησε στη
Λάρισα,
όπου σώζεται η βαθμολογία του στο Γυμνάσιο όπου φοίτησε. Το 1897 γύρισε
στην Αθήνα για τις σπουδές του. Φοίτησε στη Δραματική Σχολή του
Βασιλικού Θεάτρου και συνεργάστηκε με την Νέα Σκηνή του Κωνσταντίνου Χρηστομάνου. Συνεργάστηκε με πολλές εφημερίδες και περιοδικά σε θέματα
λογοτεχνικά. Την περίοδο 1904-1906 εξέδιδε μαζί με τον Άριστο Καμπάνη το φιλολογικό περιοδικό «Ακρίτας». Το 1914 παρουσίασε το θεατρικό έργο «Ξεφαντώματα». Αλλά΄ένας ποιητής με
ψυχολογικά προβλήματα ονόματι Ηλίας Κουλουβάτος, θεώρησε το έργο ήταν
προσβλητικό για το πρόσωπό του και, στις 4 Ιουνίου 1914, πυροβόλησε τον
Σκίπη έξω από, τα γραφεία της εφημερίδας «Σκριπ» (όπου εργαζόταν τότε ο
Σκίπης), που μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο Αρεταίειο σοβαρά τραυματισμένος.
Παλαιότερα, ο Κουλουβάτος είχε γράψει έργο με τίτλο «Ξεφάντωμα» και
θεώρησε ότι ο Σκίπης με τα «Ξεφαντώματα» είχε στόχο να τον
γελοιοποιήσει. Η δίκη του Κουλουβάτου στο Κακουργιοδικείο ήταν μια από
τις σημαντικότερες φιλολογικού χαρακτήρα. Έγινε τον Φεβρουάριο του 1915
και ο δράστης αθωώθηκε λόγω ακαταλόγιστου. Ο Σκίπης σπούδασε επίσης Αισθητική και Λογοτεχνία στο Παρίσι. Μεγάλο διάστημα της ζωής του το πέρασε στη Γαλλία. Φίλοι του εκεί
ήταν ο Φρειδερίκος Μιστράλ και ο Ζαν Μορεάς. Από το γάμο του με την
Σαρλότ Λεκλέρ απέκτησε το 1917 μία κόρη, την Μαργαρίτα Σκίπη-Παννέκ. Το
1922 τιμήθηκε με το Εθνικό Αριστείο Γραμμάτων. Το 1924 διορίστηκε διευθυντής της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών και το 1929 γραμματέας της.
Κατά τον Ελληνοϊταλικό πόλεμο του 1940
ο Σωτήρης Σκίπης μαζί με άλλους Έλληνες λογίους προσυπέγραψε την
Έκκληση των Ελλήνων Διανοουμένων προς τους Διανοούμενους ολόκληρου του κόσμου. Στην κηδεία του Κωστή Παλαμά, την Κυριακή 28 Φεβρουαρίου 1943, ήταν ο δεύτερος μετά τον Άγγελο Σικελιανό που απάγγειλε ποίημα. Το 1946 εκλέχτηκε μέλος της Ακαδημίας Αθηνών. Η εκλογή αυτή προκάλεσε
ποικίλα σχόλια, δεδομένου ότι αντίπαλοί του ήταν ο Καζαντζάκης και ο
Σικελιανός. Η Γαλλία τον τίμησε με το παράσημο της Λεγεώνας της Τιμής και με το βραβείο της Γαλλικής Ακαδημίας για την «Ανθολογία» του, γραμμένη στα γαλλικά. Ήταν πολυγράφος και διακρίθηκε για την έντονη λατρεία της εθνικής μας
ιστορικής παράδοσης. Έγραψε ποιήματα, κριτικά δοκίμια, μελέτες,
μετέφρασε τον Ησίοδο και από τους ξένους Μορεάς, Κιτς, Ομάρ Καγιάμ.
Πέθανε στις 29 Σεπτεμβρίου του 1952 στο Ρονιάκ της Γαλλίας
όπου υπάρχει ακόμα ο τάφος του.
Με το λογοτεχνικό ψευδώνυμο "Παύλος Νιρβάνας" είναι γνωστός ο λογοτέχνης (Πέτρος Αποστολίδης, ο οποίος γεννήθηκε στην Μαριούπολη το 1866. Σε μικρή ηλικία επιστρέφει στην Ελλάδα, στον Πειραιά, οπότε σπουδάζει στην ιατρική σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών (1883-1890). Το έτος 1890 κατατάσσεται στο Βασιλικό Ναυτικό, από όπου και παραιτείται με τον βαθμό του γενικού αρχιάτρου το 1922, έχοντας διατελέσει πρόεδρος της Ανώτατης Υγειονομικής Επιτροπής του Ναυτικού και τμηματάρχης του Υπουργείου Ναυτικών επί Ελ. Βενιζέλου. Εμφανίστηκε στα γράμματα το 1884, όταν εξέδωσε την πρώτη ποιητική του συλλογή και άρχισε να δημοσιεύει χρονογραφήματα στις εφ. Άστυ, Ακρόπολη και από το 1905 στην Εστία με το ψευδώνυμο Κύριος Άσοφος. Ασχολήθηκε ιδιαίτερα με το χρονογράφημα καθώς ξεχώριζε για το χιούμορ, την παρατηριτικότητα και τις ανθρώπινες προεκτάσεις. Αν και το ποιητικό του έργο δεν εντυπωσιάζει, το πεζογραφικό του έργο είναι όντως αξιόλογο και εμπεριέχει πολλά λυρικά και ηθογραφικά στοιχεία. Πολυγραφότατος ο ίδιος, ασχολήθηκε με πολλά είδη γραπτού λόγου, όπως διηγήματα, ποιήματα, μυθιστορήματα, δράματα, κριτικές μελέτες, δοκίμια, θεατρικά, χρονογραφήματα αλλά και τη μετάφραση. Χρησημοποιούσε αρχικά καθαρεύουσα για στραφεί εν τέλει στη δημοτική. Το ύφος του είναι προσωπικό και πρωτότυπο ενώ τα έργα του έχουν χάρη, κομψότητα, πολιτισμό και καλλιέργεια. Το 1923, βραβεύτηκε για το λογοτεχνικό του έργο με το Αριστείο Γραμμάτων και Τεχνών, ενώ το 1928 έγινε μέλος της Ακαδημίας Αθηνών. Διατηρούσε στενούς δεσμούς με αρκετούς λογοτέχνες της εποχής του και συνέβαλε στην ανάδειξη νεώτερων λογοτεχνών ενώ τον συνέδεε αδελφική φιλία με τον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη. Το 1937 πέθανε από βρογχοπνευμονία στο Μαρούσι .
Ήταν μια φορά ένας Γιάννης
https://www.youtube.com/watch?v=w7eKjC6WfSU
Ποίηση: Παύλος Νιρβάνας
Μουσική: Κώστας Άγας
Εκτέλεση: Δημήτρης Φράγκος
Γεννήθηκε στις 23 Απριλίου 1889 στο Χιλιομόδι Κορινθίας και τελείωσε το γυμνάσιο της Κορίνθου και ακολούθως το Α΄ Βαρβάκειο Γυμνάσιο Αθηνών. Σπούδασε φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και εκεί γνωρίστηκε με τον Κώστα Βάναλη και τον Μάρκο Αυγέρη, εργάστηκε στην εφ. Ακρόπολις ενώ φοίτησε επίσης στη Δραματική Σχολή του Ωδείου Αθηνών (1906-10). Το 1910 φοίτησε στη Σχολή Εφέδρων Αξιωματικών Κέρκυρας και πολέμησε στους Βαλκανικούς Πολέμους
(1912-1913) σαν ανθυπολοχαγός. Στη
διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου, υπηρετούσε ως αξιωματικός στο Δ΄ Σώμα Στρατού, στην Καβάλα, το οποίο μεταφέρθηκε στη Πολωνίας, σε μια ιδιότυπη αιχμαλωσία, μέχρι το 1919. Πήρε μέρος στην Μικρασιατική Εκστρατεία και για δύο χρόνια (1921-1922) υπηρέτησε ως στρατιωτικός ακόλουθος στην ελληνική πρεσβεία του Βερολίνου.
Το 1921 παντρεύτηκε την παιδική του φίλη Κατερίνη Γιαννακοπούλου, με
την οποία απέκτησαν τρία παιδιά. Αποστρατεύτηκε το 1930 με την κατηγορία του αναρχικού και από τότε αφοσιώθηκε στη λογοτεχνία, τη
μετάφραση και το θέατρο. Ίδρυσε το "Λαϊκό Θέατρο Αθηνών" (1930-1937) και η αγάπη του για το θέατρο συνεχίστηκε και κορυφώθηκε την περίοδο το ΄40 και ύστερα με το "Θεατρικό Σπουδαστήρι". Στη διάρκεια της Κατοχής εντάχθηκε στις τάξεις του ΕΑΜ και πήρε μέρος στην Εθνική Αντίστασης αλλά εξαιτίας του κυνηγητού από τους Γερμανούς κατέφυγε στα βουνά και από εκεί το σπουδαστήρι του έκανε περιοδίες σε ολόκληρο το θεσσαλικό κάμπο. Από το τέλος της δεκαετίας του 1940 συντρόφισσά του ήταν η συγγραφέας
Βούλα Δαμιανάκου, με την οποία έζησε από το 1954 στη Νέα Μάκρη Αττικής.
Στο ποιητιικό του έργο περιλαμβάνονται "Το τραγούδι των σκοτωμένων -Κρυφός καημός", "Το τραγούδι του καμπούρη και άλλα τραγούδια", "Ανοιξιάτικο αγέρι", "Τρελή πορεία", "Κιθάρα και γαρούφαλλο", "Μνημόσυνο" κ.α. Εκτός από την ποίηση και το θέατρο ασχολήθηκε και με την
μετάφραση και ειδικά για τις
μεταφράσεις του, για τα έργα του Σαίξπηρ, αυτές θεωρούνται σωστές αναδημιουργίες του πρωτότυπου. Μετέφρασε επίσης Σίλλερ, Μπήαν, Καλντερόν, Χάουπτμαν ενώ ιστορική έμεινε και η
μετάφρασή του της κωμωδίας "Όρνιθες" του Αριστοφάνη για την παράσταση του
1961 από το Θέατρο Τέχνης του Καρόλου Κουν.
Πέθανε το 1977 στην Αθήνα σε ηλικία 88 ετών.
Κίτρινα Ποδήλατα -Ο ύμνος του ΕΑΜ
https://www.youtube.com/watch?v=RSS4Mih6p98
Στίχοι: Βασίλης Ρώτας
Άλλες εκτελέσεις: Μαρία Δημητριάδη
Katyusha
https://www.youtube.com/watch?v=7J__ZdvsZaE
Στίχοι: Mikhail Isakovsky Μουσική: Matvey Blanter
Χριστινάκι
https://www.youtube.com/watch?v=ilMq7ftI-1w
Στίχοι: Βασίλης Ρώτας
Μουσική: Γιάννης Σπανός
Πρώτη εκτέλεση: Καίτη Χωματά
Ο Τέλλος Άγρας ήταν Έλληνας ποιητής του Μεσοπολέμου, δοκιμιογράφος, μεταφραστής και κριτικός λογοτεχνίας. Κινήθηκε στα πλαίσια της εσωτερικότητας, της μελαγχολίας, της
νοσηρότητας και της απαισιοδοξίας των συγχρόνων του, υιοθέτησε την
ειδυλλιακή ενατένιση του παρελθόντος, ωστόσο παράλληλα χάρη στη βαθιά
πνευματική του καλλιέργεια αρνήθηκε να παραδοθεί στην απελπισία και
αγωνίστηκε να κρατηθεί από την ελπίδα για ένα καλύτερο αύριο.
Γεννήθηκε το 1899 στην Καλαμπάκα και το πραγματικό του όνομα ήταν
Ευάγγελος Ιωάννου.
Το 1907 πρωτοεμφανίζεται στη στήλη της αλληλογραφίας του περ. Η Διάπλασις των Παίδων και από το 1911 έγραφε τακτικά στη στήλη συνεργασίας συνδρομητών του περιοδικού με το ψευδώνυμο Τέλλος Άγρας. Το 1916 αποφοίτησε από το Γυμνάσιο και γράφτηκε στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, απ’ όπου έλαβε το πτυχίο του το 1923.
Το Μάιο του ίδιου χρόνου γράφει στη Διάπλαση των Παίδων το πεζογράφημα
‘‘Αποχαιρετισμός’‘. Συνεργάζεται και με άλλα περιοδικά, όπως "Λύρα", "Βωμός" κ.ά. Το 1918
βραβεύεται στο Σεβαστοπούλειο διαγωνισμό, ενώ κερδίζει και βραβείο στο
διαγωνισμό διηγήματος του περιοδικού Εσπερία στο Λονδίνο. Το 1921 έδωσε διάλεξη για τον Καβάφη στην αίθουσα του Ελληνικού Ωδείου. Την ίδια χρονιά μεταφράζει τις ‘‘Στροφές’‘ του γαλλόφωνου Έλληνα ποιητή Ζαν Μορεάς (Jean Moreas). Το 1924 εργάστηκε στο Υπουργείο Γεωργίας και το 1927 διορίστηκε στην Εθνική Βιβλιοθήκη, θέση που παρέμεινε ως το θάνατό του. Γράφει συχνά στο περιοδικό Νέα Εστία, της οποίας διετέλεσε και αρχισυντάκτης για ένα διάστημα, ενώ δημοσιεύει κείμενά του στα περιοδικά Ελληνικά Γράμματα, Νέα Ζωή, Αλεξανδρινή Τέχνη, το Δελτίο του Εκπαιδευτικού
Ομίλου και σε πολλά άλλα έντυπα καθώς και στη Μεγάλη Ελληνική
Εγκυκλοπαίδεια του Πυρσού. Το 1934 κυκλοφόρησαν Τα βουκολικά και τα εγκώμια, η πρώτη ποιητική του συλλογή και το 1939 η δεύτερη με τίτλο Καθημερινές, που τιμήθηκε το 1940 με το Κρατικό Βραβείο Ποίησης.
Στη διάρκεια της Γερμανικής Κατοχής χειροτέρεψε η ευαίσθητη κατάσταση της υγείας του. Το Νοέμβριο του 1944, στις 12 Νοεμβρίου την ημέρα της απελευθέρωσης, χτυπημένος από αδέσποτη σφαίρα στον αστράγαλο, μεταφέρεται στο νοσοκομείο Ευαγγελισμός, όπου ξεψύχησε.
Ποιήματά του μελοποιήθηκαν από τον Γιάννη Σπανό, τον Νότη Μαυρουδή, τον Ορφέα Περίδη κ.α.
Πηγή: ekebo.gr
Ένα πουλί
https://www.youtube.com/watch?v=NEBv7PkPHKU
Ποίηση Τέλλος Άγρας
Μουσική Γιάννης Σπανός
Εκτέλεση: Καίτη Χωματά
Απρίλης 1943
https://www.youtube.com/watch?v=DrNbfGt6mZo
Ποίηση: Τέλλος Άγρας
Μουσική-Εκτέλεση: Ορφέας Περίδης
Ανέκδοτη ηχογράφηση απο το αφιέρωμα στον Θοδωρή Γκόνη στον Ιανό στις 15.11.2006
"Ο Νίκος Μαμαγκάκης ήταν μεγάλο κεφάλαιο για την σύγχρονη μουσική και τον πολιτισμό αλλά με δυσανάλογη της αξίας του αναγνώριση απο το κοινό."
Γεννήθηκε στις 3 Μαρτίου 1929 στο Ρέθυμνο.
Ξεκίνησε τις σπουδές του από το Ωδείο Αθηνών και εν συνεχεία από το 1957 μαθήτευσε στην Ανώτατη Μουσική Σχολή του Μονάχου δίπλα στον Karl Orff και τον Harald Genzmer. Οι αρχικές του αναζητήσεις αφορούσαν στην ανανέωση του ηχοχρώματος και τις δομικές και ρυθμικές σχέσεις που βασίζονται σε αριθμητικές αναλογίες, τόσο με βάση τα δυτικά πρότυπα, όσο και με αναφορές στη δημοτική μας μουσικής και κυρίως της κρητικής παράδοσης. Ο συνθέτης μελοποίησε έργα κρητών δημιουργών όπως ο Ερωτόκριτος και η Ερωφίλη, καθώς και στίχους γνωστών Ελλήνων και ξένων ποιητών. Έγραψε μουσική για τραγούδια, για τον κινηματογράφο και για το θέατρο. Απεβίωσε χτυπημένος από κτον αρκίνο στις 24 Ιουλίου 2013.
Ο ΝΙΚΟΣ ΜΑΜΑΓΚΑΚΗΣ ΣΤΟ ΜΟΝΟΓΡΑΜΜΑ
https://www.youtube.com/watch?v=JlRmelbZ9qI
Παραλλαγή ΙΙΙ ( Variation III )
https://www.youtube.com/watch?v=vHyly6zqgKM
Η Παραλλαγή ΙΙΙ από την μουσική επένδυση της ταινίας "Η εκδρομή" που σκηνοθέτησε ο Τάκης Κανελλόπουλος το 1966. Την μουσική της ταινίας για σόλο κιθάρα έγραψε ο Νίκος Μαμαγκάκης κι έπαιξε ο Γεράσιμος Μηλιαρέσης.
Γεννήθηκε στην Αθήνα και έζησε στην Πλάκα. Σπούδασε κλασικό χορό. Με το τραγούδι ασχολήθηκε σε ηλικία 17 ετών, όταν το 1964 βρέθηκε τυχαία στη ραδιοφωνική εκπομπή ανεύρεσης ταλέντων του Γιώργου Οικονομίδη. Εκείνη την εποχή, ο Γιάννης Σπανός είχε έρθει από τη Γαλλία αναζητώντας φωνές για να τραγουδήσουν ένα νέο μουσικό ρεύμα που ο ίδιος ονόμασε Νέο Κύμα
κι έτσι την επέλεξε, αναδεικνύοντάς την σε μία από τους σημαντικότερους
ερμηνευτές του. Μεταξύ άλλων, της έδωσε να τραγουδήσει το «Μια αγάπη
για το καλοκαίρι», που το 1970 τραγούδησε στην ταινία του Βασίλη Μαυρομμάτη «Σκιές στην άμμο», στην οποία και πρωταγωνίστησε. Έχει τραγουδήσει πάνω από 200 τραγούδια και έχει εκδόσει 18 δίσκους, συνεργάστηκε με τους συνθέτες Νίκο Δανίκα, Βασίλη Κουµπή, Γιώργο Κριµιζάκη, Χρήστο Λεοντή, Νίκο Μαµαγκάκη, Ηλέκτρα Παπακώστα, σε δεύτερη εκτέλεση τραγούδησε Μάνο Χατζιδάκι, Μίκη Θεοδωράκη και Σταύρο Ξαρχάκο.
Εκτός από το «Μια αγάπη για το καλοκαίρι», τα «Να διώξω τα σύννεφα να
γίνω αγέρι», «Κι αν σ΄ αγαπώ δεν σ' ορίζω», «Το Χριστινάκι», «Η Μαρία
των Βράχων», «Άσπρα καράβια τα όνειρά μας» (σε ντουέτο με τον Μιχάλη Βιολάρη) είναι ορισμένοι τίτλοι μεγάλων επιτυχιών της. Τραγούδησε, επίσης, για την ομογένεια στις ΗΠΑ, στον Καναδά, στη Γερμανία, στην Κύπρο και σε όλη την Ελλάδα. Ήταν παντρεμένη δυο φορές και είχε δύο κόρες. Η Καίτη Χωματά απεβίωσε στις 24 Οκτωβρίου 2010 τα ξημερώματα, σε ηλικία 64 ετών νοσηλευόμενη στο νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, μετά από ατύχημα. Χτυπημένη από τον καρκίνο σε πολύ νεαρή ηλικία, ταλαιπωρήθηκε σχεδόν 30 χρόνια.
Να διώξω τα σύννεφα
https://www.youtube.com/watch?v=OC0QvdqMlJM
Στίχοι: Άκος Δασκαλόπουλος, Μουσική: Ηλέκτρα Παπακώστα
Πρώτη εκτέλεση: Καίτη Χωματά. Άλλες ερμηνείες: Νάμα
Μια αγάπη για το καλοκαίρι
https://www.youtube.com/watch?v=IMY7T2xxMIA
Στίχοι: Γιώργος Παπαστεφάνου Μουσική: Γιάννης Σπανός
Πρώτη Εκτέλεση: Καίτη Χωματά
Άλλες ερμηνείες: Νάμα
Ήταν παντρεμένη δυο φορές και είχε δύο κόρες και τέσσερα εγγόνια, που απέκτησε από τον πρώτο γάμο της με τον ηθοποιό και σκηνοθέτη Βασίλη Μαυρομμάτη. Το 1979 ξαναπαντρεύτηκε το μεγάλο θαυμαστή της Γιάννη Λιανό.
.jpg)
