Ο Άρης Λεμεσού ήταν το μοναδικό αθλητικό σωματείο της Κύπρου που διατηρούσε δική του χορωδία. Η χορωδία ιδρύθηκε το 1938 από το Σόλωνα Μιχαηλίδη, ο οποίο τη διεύθυνε μέχρι το 1956 (αποχώρησε για να αναλάβει τη διεύθυνση της Κρατικής Ορχήστρας Θεσ/νίκης). Το 1962 η χορωδία έκανε ένα νέο ξεκίνημα, αυτή τη φορά κάτω από τη διεύθυνση του Μαρίνου Μιτέλλα,, ο οποίος εξακολουθεί να είναι ο μόνιμος μαέστρος και διευθυντής της. Το ρεπερτόριο της περιλαμβάνει κάθε είδος χορωδιακής μουσικής - από κλασσικά έργα μέχρι και δημοτικά τραγούδια - η χορωδία συμμετέχει σε πλήθος από καλλιτεχνικές εκδηλώσεις τόσο στην Κύπρο όσο και στο εξωτερικό. Έχει δώσει συναυλίες σε πολλά μέρη της Ελλάδας καθώς και στη Βουλγαρία, Αγγλία, Πολωνία, Γερμανία, Γαλλία, Αυστρία, Αίγυπτο, Βέλγιο, Ουαλλία και Ολλανδία. Μία από τις πιο σημαντικές συνεργασίες της χορωδίας ήταν με τον μεγάλο Έλληνα συνθέτη Γιάννη Μαρκόπουλο. Μία άλλη σημαντική συνεργασία της χορωδίας ήταν με τη Συμφωνική Ορχήστρα του Πανεπιστημίου της Βόννης, ενώ συνεργάστηκε κατ΄ επανάληψη, με την Κρατική Ορχήστρα Κύπρου. Η χορωδία συνεργάστηκε και με την ορχήστρα Μίκη Θεοδωράκη αλλά και την Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης. Άλλη σημαντική συνεργασία είναι με τον Κύπριο συνθέτη Μάριο Τόκα στο "Θεογεννήτωρ Μαρία" αλλά και τον Γιώργο Κοτσώνη στην "Αγία Τηλλυρία" αλλά και στο "Μακάριος Νυν και Αεί". Πολύχρονη είναι η συνεργασία της με την μαντολινάτα του Niederkassel. Κατά καιρούς την χορωδία διηύθυναν και άλλοι μαέστροι όπως η Tamara Brookes, ο Μαρτίνος Τυρίμος, ο Χορστ Νόϋμαν, ο Μιχάλης Σταυρίδης και ο Μιχάλης Χριστοδουλίδης.
Το 2016 η χορωδία απέκτησε δική της νομική υπόσταση ως σωματείο με το όνομα «Χορωδία ΑΡΗΣ Λεμεσού» αθλητικός μουσικός μορφωτικός σύλλογος.
Τη Σάνια Κρυστάλλη την γνωρίζουμε μόνο μέσα από τις συνεργασίες τηςστους κορυφαίους δίσκους"Αγία Τηλλυρία"(1973) των Γιώργου Κοτσώνη και Σπύρου Παπαγεωργίου , "Τα 18 Λιανοτράγουδα της πικρής πατρίδας" (1974) των Γιάννη Ρίτσου και Μίκη Θεοδωράκη, "Η κυρά των αμπελιών" (1975) των Γ. Ρίτσου και Γ. Κοτσώνη, "Ύμνος και θρήνος για την Κύπρο και τέσσερα Κυπριακά τραγούδια" (1976) και πάλι των Ρίτσου και Κοτσώνη και τέλος στο δίσκο"Ένα φράγκο μάλαμα" του Βασίλη Κουμπή.Δισκογραφικά συνεργάστηκε κυρίως με τον Κώστα Καμένο, την Αρετή Κασάπη, την Ελένη Βιτάλη και τον Μιχάλη Βιολάρη. Το 1976, η Κρυστάλλη εμφανιζόταν και σε μιά μπουάτ στην Πλάκα, όπου τραγουδούσε μαζί με τον Γιώργο Ζωγράφο. Δεν γνωρίζουμε όμως ούτε κάποια βιογραφικά στοιχεία.
Κόκκινη κλωστή
https://www.youtube.com/watch?v=-iigy3z9Pm4
Ποίηση: Γιάννης Ρίτσος, Η κυρά των Αμπελιών, XVI
Μουσική: Γιώργος Κοτσώνης
Τραγουδούν: Σάνια Κρυστάλλη
Δίσκος: Ένα φράγκο μάλαμα
https://www.youtube.com/watch?v=XfNjlsBNeto
Μία αξιοπρόσεκτη φωνή, μα και εντελώς άγνωστη σήμερα...
Η Κύπρια τραγουδίστρια Αρετή Κασάπη Χαραλαμπίδου εργαζόταν στο κυπριακό κρατικό ραδιόφωνο και έγινε γνωστή κυρίως μέσα από το δίσκο "Ύμνος και θρήνος για την Κύπρο" του Γιάννη Ρίτσου και του συνθέτη Γιώργου Κοτσώνη παραγωγής του 1976. Στο δίκο αυτό πέραν των πέντε ποιημάτων του Ρίτσου και τις αφηγήσεις του, ο δίσκος συμπληρώνεται με τέσσερα ακόμη τραγούδια για την τραγωδία του
νησιού σε στίχους Κύπριων ποιητών και με την επιβλητικότατη και στεντόρια φωνή του Κώστα Καμένου αλλά και τη λυρικότητα φωνη της Αρετής Κασάπη. Τα τραγούδια του δίσκου αυτού και ιδίως τα τέσσερα κυπριακά ποιήματα ανήκουν στο λεγόμενο αντικατοχικό κύκλοτραγουδιών που αναπτύχθηκε μέτα το 1974 και την Τουρκική Εισβολή.
Τον ίδιο χρόνο, η Αρετή Κασάπη τραγουδά και στο εξαιρετικό άλμπουμ του συνθέτη Βασίλη Κουμπή με τίτλο "Ένα φράγκο μάλαμα" και συγκεκριμένα στο τραγούδι "Μεσ΄τη Βροχή". Στο δίσκο αυτό μετέχουν επίσης οι Μιχάλης Βιολάρης και Σάνια Κρυστάλλη. Στους δύο αυτούς δίσκους αναγράφεται σαν Αρετή Χασάπη και όχι Κασάπη αλλά πρόκειται για το ίδιο πρόσωπο αφού στην Κύπρο τον χασάπη τον λένε κασάπη.
Το 1981 λαμβάνει μέρος στην πρώτη και παρθενική εμφάνιση της Κύπρου στο διαγωνισμό της Eurovision στο Δουβλίνο με το τραγούδι "Μόνικα" ως μέλος του συγκρότημα Island (Μέλη: Αλέξια, Αρετή Κασάπη, Αρίστος Μοσχοβάκης, Ρότζερ Λι και Δώρος Γεωργιάδη).
Συνεργάστηκε ακόμη στο δίσκο του Αρμάνδου Τζιοζεφέν "Από την Κύπρο με αγάπη" ενώ η τελευταία της δισκογραφική προσπάθεια βρίσκεται στον δίσκο του Μιχάλη Χριστοδουλίδη με τίτλο "Στες Άκρες των Ακρών" με ακριτικά τραγούδια της Κύπρου, όπου τραγουδά μαζί με τον σύζυγο της Κώστα Χαραλαμπίδη (1988).
Ύμνος και Θρήνος για την Κύπρο (Ολόκληρο το εργο)
https://www.youtube.com/watch?v=C_abIdvc8GA&t=18s
Σύνθεση: Γιώργος Κοτσώνης
Εκτέλεση: Κώστας Καμένος - Αρετή Χασάπη
Σε ποίηση Γιάννη Ρίτσου: (Νησί πικρό, Χρυσή λιανότρεμη χορδή, Τούτο το φως,
Πόσοι νεκροί, πόσοι γυμνοί, θλιμμένοι, αποδιωγμένοι, Δώσε τον όρκο) και σε ποίηση των Κυπρίων Κώστα Μόντη (Την Άνοιξη ποιος πρόδωσε), Άνθου Λυκαύγη (Βαράτε του του χαρου, Θαλασσοφιλητη μου γη) και Δώρου Λοΐζου (Το τραγούδι του Λεύτερου)
Αρχιεπίσκοπος Κύπρου Μακάριος ο Γ΄ Χωρίς Παρωπίδες - Χωρίς Αναισθητικό
Ο Μιχαήλ Μούσκος γεννήθηκε το 1913 στο χωριό Παναγιά της Πάφου. Γονείς του ήταν οι Χριστόδουλος Μούσκος και η Ελένη Αθανασίου. Έχασε τη μητέρα του σε μικρή ηλικία, κάτι που τον σημάδεψε σε όλη του τη ζωή. Τέλειωσε το δημοτικό σχολείο της Παναγιάς σε ηλικία 13 ετών. Έπειτα από προτροπή του δασκάλου του, Νεοκλή Καραολή προς τον πατέρα του, μπήκε στη μονή Κύκκου, όπου λειτουργούσε ανώτερη σχολή. Το 1926 έπειτα από διάβημα και πάλι του δασκάλου του προς τον ηγούμενο της Μονής, μπαίνει ως δόκιμος στο μοναστήρι. Εκεί η οξυδέρκεια και τα σπάνια προτερήματα του πείθουν τους υπεύθυνους της μονής να τον στείλουν στο Παγκύπριο Γυμνάσιο. Αποφοίτησε το 1936 αριστεύοντας. Διετέλεσε διευθυντής της Ελληνικής Σχολής Κύκκου και γραμματέας του διοικητικού συμβουλίου της Μονής. Το 1938 μπαίνει με υποτροφία στη Θεολογική σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, και λίγο πριν φύγει για την Ελλάδα χειροτονήθηκε, από τον μητροπολίτη Πάφου Λεόντιο, σε διάκονο παίρνοντας το πνευματικό όνομα "Μακάριος".
Κατάφερε να πάρει το πτυχίο του κατά τη διάρκεια της κατοχής και στη συνέχεια γράφτηκε στη Νομική σχολή στην οποία έμεινε για 2 χρόνια. Μετά τον πόλεμο και ενώ ήδη είχε χειροτονηθεί αρχιμανδρίτης έφυγε για την Αμερική με υποτροφία του Παγκοσμίου Συμβουλίου Εκκλησιών, και εκεί παρακολούθησε μαθήματα κοινωνιολογίας στη Βοστόνη. Επέστρεψε εσπευσμένα στην Κύπρο το 1948 αποδεχόμενος το Μητροπολιτικό θρόνο Κιτίου. Στις 20 Οκτωβρίου του 1950, μετά το θάνατο του αρχιεπισκόπου Μακαρίου του Β’, ο Μακάριος γίνεται Αρχιεπίσκοπος και προκαθήμενος της Εκκλησίας της Κύπρου. Αναλαμβάνει έτσι το μεγάλο φορτίο του πνευματικού καθοδηγητή και του πολιτικού ηγέτη του λαού όπως έπραξαν και οι προκάτοχοι του.
Συνοπτικά η πολιτική που ακολούθησε ο Μακαρίου στο Κυπριακό: 1) 1950-58: Η πολιτική της Ένωσης
«Υπό τους ιερούς αυτούς θόλους ας δώσωμεν σήμερον τον άγιον όρκον: Θα
παραμείνωμεν πιστοί έως θανάτου εις το εθνικόν μας αίτημα. Άνευ
υποχωρήσεων. Άνευ παραχωρήσεων. Άνευ συναλλαγών. Θα περιφρονήσωμεν την
βίαν και την τυραννίαν. Με θάρρος θα υψώσωμεν το ηθικόν παράστημά μας
υπεράνω των μικρών και εφημέρων κωλυμάτων, εν και μόνον επιδιώκοντες,
εις εν και μόνον αποβλέποντες τέρμα, την Ένωσιν και μόνον την Ένωσιν.» Όρκος της Φανερωμένης 28 Ιουνίου 1953.
2) 1958-63: Η πολιτική της Ανεξαρτησίας που οδήγησε στην μεσοβέζικη λύση της Ζυρίχης-Λονδίνου
«ΝΕΝΙΚΗΚΑΜΕΝ»ανέκραξε αποβιβαζόταν από του αεροσκάφος του στο Αεροδρόμιο Λευκωσία την 1 Μαρτίου 1959.
3) 1964-74: Η διατήρηση της εξουσίας του, η ελληνοποίηση του κράτους και η αποτυχημένη πολιτική της απομόνωσης και της άνευ όρων παράδοσης των Τ/Κ. Οι Ελληνικές κυβερνήσεις επιθυμούν Ελληνοτουρκικό διάλογο με θέμα την "Ένωση με ανταλλάγματα" ενώ η Κύπρος ενδοκυπριακές συνομιλίες με θέμα την "Ανεξαρτησία χωρίς δεσμεύσεις". Ο υπόγειος πόλεμος Αθηνών-Λευκωσίας θα μας φέρει την καταστροφή.
«Ή εκείνοι ή εγώ, ή τώρα ή ποτέ» (11 Ιουλίου 1974, εφ."Μεσημβρινή)
4) 1974-77: Συμφωνίες Κορυφής Μακαρίου-Ντενκτάς. Τελευταίες απέλπιδες προσπάθειες του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου με βάση την Ομοσπονδία και προετοιμασία για μακροχρόνιο πολιτικό αγώνα.
«Να ξέρεται πως όσο η καρδία αυτή χτυπά, οι παλμοί της θα είναι παλμοί αγώνα για την σωτηρία της Κύπρου.» Ομιλία στην Κρατική Έκθεση Μάιος του 1977
5) 20 Ιουλίου 1977: Κηρύσσει «Μακροχρόνιο Αγώνα» και αναθεωρεί τη γραμμή που ακολούθησε τα δύο τελευταία χρόνια των συνομιλιών, δίνοντας πίστη σε υποσχέσεις τρίτων και κυρίως των ΗΠΑ.
Οι πολιτικές αποφάσεις του Μακαρίου που καθόρισαν την ιστορία της Κύπρου
1950-55: Πολιτική της Αυτοδιάθεσης-Ένωσης (Ενωτικό Δημοψήφισμα, Προσφυγή στον ΟΗΕ - πεισματική άρνηση της Βρετανίας, Όρκος των 12, Όρκος της Φανερωμένης, Προετοιμασία του Αγώνα, Έναρξη του ένοπλου απελευθερωτικού αγώνα της ΕΟΚΑ, Στρατιωτικός Αρχηγός ο Γεώργιος Γρίβας Διγενής και Πολιτικός Αρχηγός ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος).
1955:Διασκεπτική του Λονδίνο μεταξύ Αγγλίας-Τουρκίας-Ελλάδας για το Κυπριακό.
1956: Σχέδιο Χάρτινγκ:Αυτοκυβέρνσηκαι μετά από μια 7ετία δημοψήφισμα για ένωση (Ίδια πρόταση τέθηκε και το 1947 και την απέρριψε κατηγορηματικά. Για την απόρριψη του σχεδίου Χάρτινγκ, ο Μακάριος εκ των υστέρων θα ρίξει όλη την ευθύνη στον Γρίβα. Τούτον όμως δεν τεκμένεται από πουθενά. Οι κωλυσιεργίες, η καθαρή προβοκάτσια με τις "ύποπτες βόμβες" θα εξοργήσουν τον Χάρτινγκ ο οποίος θα εξορίσει τον Αρχιεπίσκοπο θεωρώντας τον αποκλειστικά υπεύθυνο για την μη υπογραφή συμφωνίας.)
1958: Ριζική αλλαγή πολιτικής Μακαρίου, επιστροφή και οριστική εγκατάλειψη της Ένωσης για χάριν της "Ανεξαρτησίας".
1959: Προσπάθειες εξοπλισμού των ΤΚ(πλοιάριο Ντενίζ). Συμφωνίες Ζυρίχης-Λονδίνου με βάση την ανεξαρτησία. Μυστική συμφωνία Καραμανλή-Μεντερέζ. Επιστροφή Γρίβα στην Ελλάδα. Εκλογές και ανακήρυξη του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου ως πρώτου προέδρου της Κ.Δ.
1960-63: Εγκαθίδρυση της Κυπριακής Δημοκρατίας. Βουλευτικές εκλογές, συνεργασία Μακαρίου-ΑΚΕΛ. Λανθασμένη επιλογή προσωπικοτήτων σε όλες σχεδόν τις θέσεις-κλειδιά, δημιουργία παρακράτους, (Γιωρκάτζης, Αζίνας, κτλ), δημιουργία αυλής (Κυπριανού, Κληρίδης,) και πλήρης απαξίωση άλλων πολύ ικανότερων στελεχών της ΕΟΚΑ. Ένοπλες Ομάδες Λυσσαρίδη, Σαμψών, Γιωρκάτζη ανταγωνίζονται για το ποιός υπηρετεί καλύτερα τον Μακάριο.
1961: Η Κύπρος εντάσσεται στην Κοινοπολιτεία.
1962: Προσχώρηση στο Κίνημα των Αδεσμεύτων (Αγγλόδουλη πολιτική παράλληλα Αντδυτική πολιτική η οποία ικανοποιεί τα συμφέροντα την ΕΣΣΔ και του Η.Β.). Οι σχέσεις Ελλάδας-Κύπρου-Τουρκίας είναι πλέον τεταμένες. Η πολιτική ηγεσία στην Ελλάδα θεωρεί ότι ο Μακάριος δεν συνεργάζεται και τους εμπαίζει διαρκώς. Παραβιάζει διαρκώς τους νόμους και το σύνταγμα (Επανέρχεται το ζήτημα των Δήμων, Κρατικός Προϋπολογισμός). Τουρκοκυπριακό Σχέδιο Δράσης (Χάρτης Πλουμ - Ντενκτάς) - Σχέδιο Ακρίτας (Γιωρκάτζης).
1963-4: Η ενέργεια του Μακαρίου για αλλαγή του συντάγματος χωρίς την έγκριση των τριων εγγυητριών δυνάμεων αλλά με την "βοήθεια" του Άγγλου Αρμοστή Άρθουρ Κλάρκ κατασκευάζουν τα 13 σημεία. Η Τουρκία φυσικά αρνείται. Ξεκινά η τουρκανταρσία και η χάραξη της πράσινης γραμμής στην Λευκωσία. Απέλαση Ντενκτάς. Οργάνωση Τ/Κ σε θυλάκους (περιορίζονται στο 4.86% του εδάφους). Ελληνοποίηση του Κράτους.
- ΤΜΤ και ΤΟΥΡΔΥΚ παρόλα ταύτα συνεχίζουν τις επιθετικές ενέργειες, δημιουργούν προγεφυρώματα, προχωρούν σε δολοφονίες, εκτελέσεις, πυροβολισμούς, βιαιοπραγίες, ομηρίες & ευθείες απειλές και προς Τ/Κ και προς Ε/Κ)
- Σχέδια Άτσεσον
- Επεισόδια στην Αγορά της Πάφου. Άγιος Ιλαρίωνας. Απειλές για εισβολή.
- Επιτακτική ανάγκη δημιουργίας στρατού
- Απόφαση Παπανδρέου και Σχέδιο Γρίβα για σταδιακή αποστολή Ελληνικής
Μεραρχίας για προστασία της νήσου. Οργάνωση και δημιουργία της Ε.Φ. για
την αμυντικής θωράκιση της Κύπρου από τον Γρίβα, Εσπευσμένη επιστροφή Γρίβα για οργάνωση στρατού * Έντονες διαφωνίες Μακαρίου και ξένων δυνάμεων
- Επιστροφή Ντενκτάς στα Κόκκινα. Ανακατάληψη του Λωρόβουνου και της Μανσούρας από την ΕΦ. 3ήμερος βομβαρδισμός της Τηλλυρίας από την Τουρκική Αεροπορία. Αντιδρά αργοπορημένα η Ελλάδα και η ΕΣΣΔ. Εκνευρισμός της Ελλάδας για τις ενέργεις της Κυπριακής Κυβέρνησης.
- Μέγιστη επιείκια απέναντι στον τρομοκράτη Ντενκτάς, την ΤΟΥΡΔΥΚ και την ΤΜΤ.
- Αχρείαστη αντιπαράθεση Μακαρίου Παπανδρ- Γρίβα.
1965: Απουσία δημοκρατικών θεσμών και εκλογών. Μέγιστη αλαζονεία του Μακαρίου "ο εις και μόνος", "ο δια βίου πρόεδρος"
αψηφά την Ελλάδα, και καθυβρίζει διαρκώς "τους φαντάρους του Παπανδρέου". Πολιτική-Κοινωνική-Οικονομική αντιπάθεια (Ο λαός χωρίζεται σε Μακαριακούς και Αντιμακαριακούς αλλά η διαφωνία του ήταν ακόμη παλαιότερη αφού ο λαός είχε ήδη διχαστεί σε Ζυριχικούς και ΑντιΖυριχικούς Ανεξαρτησιακούς και Ενωτικούς.)
1966: Κρίση με την Ελλάδα για τα Τσεχοσλοβάκικα Όπλα (Η Αστυνομία τίθεται υπό τον έλεγχο του Μακαρίου και ένα τμήμα της λειτουργεί πλέον απροκάλυπτα εναντίον της Ε.Φ. και της Μεραρχίας. Ιδέες Μακαρίου για αποστρατικοποίηση της Κύπρου, ενίσχυση των παραστρατιωτικών οργανώσεων από τον Μακάριο, νέες συγκρούσεις-προβοκάτσιες με τους Τ/Κ με μοναδικό σκοπό να πληγεί ή να απομακρυνθεί η Μεραρχία, οι Ελλαδίτες Αξιωματικοί και ο Γρίβας.
1967: Αστάθεια στην Ελλάδα και επιβολή Δικτατορίας. Αλλαγή της πολιτικής της Τουρκίας. Αποτυχημένη διάσκεψη στο Έβρο. Αλλαγή πολιτικής στο Κυπριακό από την ασταθή Χούντα χρειάζεται όλες τις στρατιωτικές δυνάμεις υπό τον έλεγχο της και φοβάται παράλληλα την δύναμη του φιλοβασιλικού Γρίβα. Συνάντηση Μακαρίου-Παπαδόπουλου σε εγκάρδιο κλίμα. Αποτυχημένη απόπειρα δολοφονίας Γρίβα (Comet 4B). Γεγονότα Κοφίνου* Απειλές Τουρκίας, Απομάκρυνση του Γρίβα και της Μεραρχίας. Ο Στρατηγός τίθεται σε κατ΄ οίκον περιορισμό στο σπίτι του στο Χαλάνδρι και διαρκής παρακολούθηση του από τον Παπαδόπουλο. Παραμονή της ΕΦ και της ΕΛΔΥΚ. Επιστροφή Ντενκτάς ως διαπραγματευτή δημιουργία "Προσωρινής Τουρκοκυπριακής Διοίκησης".
1968: Επίσημη και δημόσια εγκατάλειψη της Ένωσης από τον Μακάριο (από το "ευκταίον" στο "εφικτόν"). Απόπειρα Παναγούλη (Γιωρκάτζης) κατά Παπαδόπουλου. Ο Γιωρκάτζης εξαναγκάζεται σε παραίτηση την οποία αποδέχεται ο Μακάριος αφήνοντας έτσι πλήρως εκτεθειμένο τον Υπουργό του.
1969-70: Δημιουργία του "Εθνικό Μέτωπο" με σκοπό να πολεμήσει τους πολιτικούς αντιπάλους του Μακαρίου και τη Χούντα η οποία επιδιώκει κλείσιμο της υπόθεσης και "νόθα λύση". Στις 8 Μαρτίου του 1970 γίνεται η πρώτη απόπειρα κατά της ζωής του Μακαρίου (Γιωρκάτζης-Παπαποστόλου-Πουλίτσας). Δολοφονία Γιωρκάτζη (Παπαποστόλου). Παπαποστόλου φεύγει από την Κύπρο.
1971: Ρηματική Διακοίνωση Χούντας προς Μακάριο. Ξεκινά το ζήτημα των 3 Μητροπολιτών. Κρίση και πάλι με την Ελλάδα για τα Τσεχοσλοβάκικα Όπλα (Καινούριο φορτίο με μπαζούκας, καλασνίκωφ, πυροβόλα διαφόρων τύπων και διαμετρημάτων, όλμων και 25 τεθωρακισμένων). Η Χούντα πιέζει διαρκώς για λύση του Κυπριακού και απειλεί ακόμη και για παράκαμψη του Μακαρίου. Δηλώσεις Μακαρίου στην Γιαλούσα για Ένωση με στόχο να προσεταιριστεί τους γριβικούς. Ζητά βοήθεια από τον Γρίβα. Επιστροφή του Γρίβα στην Κύπρο και δημιουργία της ΕΟΚΑ Β΄. Ο Μακάριος υποκύπτει στις συνεχείς πιέσεις της Χούντας. Παραίτηση Κυπριανού. Συνάντηση Γρίβα-Μακαρίου και οριστική ρήξη στη σχέση των δύο.
1972: Δυναμικές ενέργειες της ΕΟΚΑ Β΄ και ενέργειες αντεκδικήσεις από τις ένοπλες ομάδες οι οποίες οδηγούνται από το πανίσχυρο Παρακράτος. Ο Παπαδόπουλος υποκύπτει στους εκβιασμούς του Μακαρίου και συμφωνεί στην καταπολέμηση της ΕΟΚΑ Β΄. Διατάσσει διάλυση όλων των παραστρατιωτικών και παρακρατικών και δημιουργία ενός καλά εξοπλισμένου στρατιωτικού σώματος μέσα στους κόλπους της Αστυνομίας, το γνωστό "Εφεδρικό" πλήρως εξοπλισμένο από τα τσεχοσλοβάκικα όπλα και καλά στελεχωμένο από γνωστούς ΑντιΓριβικούς, Μακαριακούς και ΑΚΕΛικούς. Η περίοδος της Βίας και της Αντιβίας ξεκινά και επίσημα. Σχέδια ανατροπής του Μακαρίου. Σχέδια δολοφονίας του Γρίβα.
1973: Ολοκληρώνεται το Εκκλησιαστικό Ζήτημα υπέρ του Μακαρίου. Απόπειρα κατά της ζωής του Μακαρίου στις 7 Οκτωβρίου 1973 (από την ΕΟΚΑ Β΄). Καταδίκη του Γρίβα και τις δράσης της από τον Παπαδόπουλο. Λίγο μέρες μετά όμως παραιτείται. Μαρκεζίνης Πρωθυπουργός και εξαγγελία εκλογών. Συνέδριο της Ρώμης. Πολυτεχνείο, πτώση Παπαδόπουλου και ανάληψη της εξουσίας από τον Ιωαννίδη. Ο Ιωαννίδης σε αντίθεση με τον Παπαδόπουλο θέλει να ανατρέψει ο ίδιος τον "Παπά". - 27 Ιανουαρίου 1974: Θάνατος του Στρατηγού Γρίβα.Διαφωνία και αποχώρηση βασικών στελεχών της οργάνωσης (Σύρος,Καρούσος). Η οργάνωση είναι πλέον ακέφαλή και ανεξέλεκτη. Ο Ιωαννίδης βάζει ανθρώπους του στην οργάνωση (Αθ. Σκλαβενίτης). - Συντονισμένες και συνεχείς επιθέσεις του Εφεδρικού για την διάλυση της ΕΟΚΑ Β΄ (πράγμα που επιτυγχάνεται σχετικά εύκολα και γρήγορα. Τα βασικά στελέχη της οργάνωσης συλλαμβάνονται και βασανίζονται στις φυλακές). -Ο Μακάριος θεωρώντας πλέον τον εαυτό του ισχυρό θέλει να τα βάλει με την Ε.Φ. και τους Έλληνες Αξιωματικούς αλλά και με τον ίδιο τον Ιωαννίδη. - Μάιος 1974:Οι Τούρκοι πραγματοποιούν αποβατικές ασκήσεις και προσομοίωση εισβολής.
2 Ιουλίου 1974: Επιστολή Μακαρίου προς Γκιζίκη με τη σύμφωνη γνώμης του Βασιλιά και του Καραμανλή για την απομάκρυνση όλων των Ελλήνων αξιωματικών από την Κύπρο (περ.600) και την μείωση της ΕΦ κατά το ήμισυ. ΜΕΧΡΙ ΤΗΣ 20 ΙΟΥΛΙΟΥ!!! Σκληρές κατηγορίες για την Χούντα και το στρατιωτικό καθεστώς και της Ε.Φ. (Στόχος η διάλυση της ΕΦ και η δημιουργία ενός Κυπριακού μισθοφορικού Στρατού ή Πολυτοφυλακής ικανή να αντιπαραταχθεί μαζί της). Η συνάντηση Μακαρίου-Νόβα. 3 Ιουλιου 1974: Τελική απόφαση Ιωαννίδη για πραξικοπηματική ανατροπή του Μακαρίου. (Γκιζίκης, Μπονάνος, Γαλατσάνος, Αραπάκης, Παπανικολάου, Ντάβος, Κονδύλης, Γεωργίτσης, Κομπόκης και άλλα 50 προδοτάκια ετοιμάζουν το έγκλημα(πχ Μιχόπουλος). Τεράστια είναι όμως και η ευθύνη του ΝΑΤΟ και του εβραιομασσώνου Κίσσιντζερ ο οποίος έλεγχε την Αμερική μετά το σκάνδαλο του Watergate.) Οι Τούρκοι ξεκινούν πλέον φανερά εντατικές πολεμικές προπαρασκευές στην Μερσίνα. Επιλέγουν ως μέρα για την εισβολή την 20 Ιουλίου (Την ίδια δηλαδή μέρα που απολύονταν η παλιά ΕΣΣΟ της ΕΦ και της ΕΛΔΥΚ. Έγκαιρη ενημέρωση του Ιωαννίδη μέσω της ΕΦ. Για το Πραξικόπημα και τις ενέργεις των Τούρκων μαθαίνει και ο Μακάριος από την ΚΥΠ(Τομπάζο), τον υποστράτηγο Παύλο Παπαδάκη, τον Σταύρο Κορνηλίου, τον Σταύρο Γαλαταριώτη, Αμερικανό Πρεσβευτή στην Κύπρο Rodger Davis, τους Αγγελή, Μαγγλή. Πληροφορίες έρχονται σωρηδόν και από το Εφεδρικό και το ΑΚΕΛ (Σκαλιστής). Ο Μακάριος όμως αρνείται πεισματικά να εννοήσει τον μέγα κίνδυνο. Θεωρεί ότι το πραξικόπημα αν γίνει, θα γίνει το βράδυ της 14ης Ιουλίου έτσι ετοιμάζει τους δικούς του να περικυκλώνουν τα στρατόπεδα (Επιλαρχίες Βαρέων και Μέσων Αρμάτων) και τα σπίτι Ελλήνων Αξιωματικών. - 15 Ιουλίου ώρα 8:30 Πραξικόπημα από ΕΦ και τις δυνάμεις των ΛΟΚ. Ορκωμοσία Σαμψών "εσωτερικόν ζήτημα που αφορά αποκλειστικά τους Ε/Κ". Διάσωση, διάγγελμα και αποχώρηση Μακαρίου για το εξωτερικό. Ετσεβίτ στην Αγγλία συμφωνία Άγγλων για ουδετερότητα. Ομιλία Μακαρίου στον ΟΗΕ και κάνει λόγο για εισβολή. - 20 Ιουλίου Ξεκινά η εφαρμογή του σχεδίου Αττίλας (Α΄ φάση της Τουρκικής Εισβολής) - 22 Ιουλίου συμφωνείται ανακωχή. Απομάκρυνση Σαμψών, Προεδρεύων ο Κληρίδης. - 25 Ιουλίου Κατάρρευση της Χούντας, υποχρεωτική παραίτηση Ιωαννίδη από τον Γκιζίκη και τους αρχηγούς των Ενόπλων Δυνάμεων. Δηλαδή οι άνθρωποι που προηγουμένως εργάστηκαν για το πραξικόπημα τώρα ζητούν επιστροφή Καραμανλή για δημιουργία Εθνική Κυβέρνηση Σωτηρίας. Διασκέψεις στην Γενεύη - Αποτυχία επίτευξης συμφωνίας. - 14 Αυγούστου Β΄ φάση της Τουρκικής Εισβολής - Δυστακτικότητα Καραμανλή και άρνηση των τεσσάρων αρχηγών για παροχή βοήθειας 1974-77: Στην Ελλάδα θα ανακάμψει η Δημοκρατία, το αντίτιμο της όμως είναι πολύ βαρύ. Ο Μακάριος θα επιστρέψει από την Ελλάδα στην Κύπρο στις 7 Δεκεμβρίου 1974 για να αναλάβει την εξουσία και ένα καινούργιο αγώνα, αυτόν της απελευθέρωσης του νησιού από τον Τούρκο εισβολέα. Για να πάψουν οριστικά τα πολιτικά μίση θα δώσει "κλάδον ελαίας" σε όλους, δύο χρόνια μετά όμως ψάχνοντας το εξιλαστήριο θύμα θα φυλακίσει τον Νίκο Σαμψών. Ο Μακάριος το 1977 θα κάνει και το μεγαλύτερο πολιτικό του λάθος να αποδεχτεί την "Πολυπεριφεριακή Ομοσπονδία" σύντομα θα καταλάβει την παγίδα και θα την αποκηρύξει, κηρύσσοντας και τον "μακροχρόνιο αγώνα". Η καρδιά του Μακαρίου θα σταματήσει να χτυπά στις 3 Αυγούστου 1977. Ο Αρχιεπίσκοπος θα ταφεί, όπως ήταν και η επιθυμία του, στην τοποθεσία «Θρονί της Παναγίας», πάνω από το Μοναστήρι του Κύκκου.
Εξαιρετικό ενδιαφέρον έχει και το βιβλίο του Ανδρέα Ν. Αθανασίου "Ο Άγνωστος Πόλεμος Αθηνών-Λευκωσίας"
Ύμνος Κυπριακής Δημοκρατίας
https://www.youtube.com/watch?v=PkWhmPz02QA
Ο Ύμνος αυτός γράφτηκε το 1962 κατά παραγγελία του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου για τις ανάγκες της επίσκεψης του στην Τουρκία. Οι Τούρκοι τον υποδέχθηκαν χωρίς καθόλου επισημότητες ή οποιεδήποτε τιμές.Έτσι ο Ύμνος του Σόλωνα Μιχαηλίδη δεν ακούστηκε ποτέ και πουθενά.
In Conglution:
Οι δόλιοι Άγγλοι ενέπλεξαν τους Τούρκους στο θέμα της Ένωσης για να την σταματήσουν. Η Τουρκία
και οι Τ/Κ για χρόνια ολόκληρα μυστικά προετοίμαζαν υπομονετικά και
μεθοδικά τις κινήσεις τους προκειμένου να δημιουγήσουν τις κατάλληλες
προϋποθέσεις για να εισβάλουν και να καταλάβουν κάποια μέρα το νησί. Η Ελλάδα και η Κύπρος φάνησαν κατώτερες των περιστάσεων, δεν έπραξαν τις
ανάλογες κινήσεις τους στην στρατιωτική και την πολιτική σκακιέρα έτσι ενώ ο
αγώνας της ΕΟΚΑ στρατιωτικά ήταν νικηφόρος, πολιτικά απέτυχε! Η
Διασκεπτική του Λονδίνου, η απόρριψη του σχεδίου Χάρτινγκ, η εγκατάληψη
της Ένωσης, και η Ζυρίχη, η μυστική συμφωνία Καραμανλή-Μεντερέζ ήσαν
τραγικότατα λάθη.
Η
διαφωνία όμως του Μακαρίου με όλες τις Ελληνικές Κυβερνήσεις (Καραμανλή,
Βενιζέλου, Γ.Παπανδρέου, Στεφανόπουλου), με τις Ελληνικές Ένοπλες
Δυνάμεις και οι προστριβές που είχε συνεχώς με ένα μεγάλο μέρος του Κυπριακού
λαού αλλά και των στενών συνεργατών του, τους οποίους και εντέλει
εγκατέλειψε, φανερώνουν ότι το πολιτικό του τέλος θα ερχόταν πολύ πιο
σύντομα από ότι ο ίδιος επίστευε και ενόμιζε.Η μεγαλύτερη όμως αρετή στην πολιτική και στον πόλεμο είναι να ξέρεις να υποχωρείς την καταλληλότερη στιγμή. Η
πιο κατάλληλη στιγμή για την λύση του Κυπριακού Ζητήματος ήταν όταν στην Κύπρο κατέφθασε η Ελληνική Μεραρχία, οι Τ/Κ
κλείστηκαν στους θυλάκους και η ίδια η Τουρκία θεωρούσε την Κύπρο ως
"χαμένη υπόθεση".
Μακάριος ο Νυν και Αεί: Γ. Κοτσώνης
https://www.youtube.com/watch?v=IsYBQ4tzMUs
Το 1981 ο Γιώργος Κοτσώνης βραβεύτηκε από το Υπουργείο Παιδείας της
Κύπρου για το σημαντικό του έργο «Μακάριος, ο Νυν και Αεί», σύνθεση σε
φόρμα λαϊκού ορατορίου για σολίστ, χορωδία, έγχορδα και λαούτο,
αφιερωμένη στη μνήμη του μεγάλου Εθνάρχη.
Το έργο βασίζεται σε ποίηση του Άνθου Λυκαύγη. Σολίστ ο τραγουδιστής
Κώστας Καμένος. Συμμετέχει η Χορωδία «Άρη» Λεμεσού υπό τη διεύθυνση του
Μαρίνου Μιτέλλα. Λαούτο παίζει ο Νεόφυτος Ρούσσος. Κείμενα διαβάζει ο
Νίκος Χαραλάμπους. Ο δίσκος ηχογραφήθηκε στην Αθήνα, αλλά δυστυχώς ποτέ
δεν πέρασε στο ευρύ κοινό, παρόλο που διαθέτει μερικές πολύ όμορφες
μελωδικές στιγμές και έντονο το στοιχείο της συγκίνησης.
Ο δρ. Βάσος Λυσσαρίδης γεννήθηκε στις 13 Μαΐου 1920 στα Λεύκαρα. Σπούδασε ιατρική στο πανεπιστήμιο της Αθήνας και διετέλεσε πρόεδρος της Πανσπουδαστικής Επιτροπής Κυπριακού Αγώνα, Γραμματέας της Συντονιστικής Επιτροπής Κυπριακών Οργανώσεων, Πρόεδρος της Ένωσης Κυπρίων Φοιτητών καθώς και του Παγκύπριου Κινήματος Ειρήνης. Αργότερα έλαβε μέρος στον αντιαποικιακό αγώνα διαφωνώντας πλήρως με την υπογραφή των Συμφωνιών Ζυριχής Λονδίνου. Με την ίδρυση της Κ.Δ. συμμετείχε στο Πατριωτικό Μέτωπο και το 1960 εξελέγην βουλευτής στη Βουλή των Αντιπροσώπων. Έλαβε μέρος σε διάφορα διεθνικά συνέδρια και αποστολές, όπου ανέλυσε το κυπριακό πρόβλημα. Επισκέφθηκε όλα τα αφρικανικά, ασιατικά, ευρωπαϊκά κράτη, τις Η.Π.Α. και ορισμένες χώρες της Ν. Αμερικής. Υπήρξε ακόμη αντιπρόεδρος του A.A.P.S.O. (Οργάνωση Αλληλεγγύης προς τους Αφροασιατικούς Λαούς) και πρόεδρος του Κινήματος Αφροασιατικής Αλληλεγγύης στην Κύπρο, το Κυπροαραβικού Συνδέσμου, του Παγκύπριου Ιατρικού Συλλόγου και του Συλλόγου "Ιπποκράτης" στη Λευκωσία. Με την ίδρυση του Σοσιαλιστικού Κόμματος ΕΔΕΚ το 1969, ο δρ. Λυσσαρίδης εκλέχτηκε πρόεδρος του κόμματος και το 1970 βουλευτής στη περιφέρεια Λευκωσίας. Στις 30 Αυγούστου 1974 έγινε απόπειρα δολοφονίας κατά της ζωής του με αποτέλεσμα τη δολοφονία του οδηγού του Δώρου Λοΐζου, οργανωτικού γραμματέα της Νεολαίας της ΕΔΕΚ. Υπήρξε ακόμη προσωπικός γιατρός του Αρχ. Μακαρίου και στενότατος συνεργάτης του. Ήταν νυμφευμένος με την Αμερικανίδα δημοσιογράφο Βαρβάρα Λυσσαρίδη χωρίς να αποκτήσουν απογόνους. Ο Λυσσαρίδης διετέλεσε και Πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσωπων από τις 30 Δεκεμβρίου 1985 έως τις 30 Μαΐου 1991. Μετά την αποχώρησή του από την ενεργό πολιτική το 2001 στις ελεύθερες ώρες του τις αφιέρωνε στη ποίηση, το διάβασαμα και τη ζωγραφική. Ο Γιατρός έφυγε από τη ζωή πλήρης ημερών τη Μεγάλη Τετάρτη 26 Απριλίου 2021 σε ηλικία 100 ετών και υπήρξε εξέχεουσα μορφή της κυπριακής πολιτικής ζωής και όχι μόνο.
Γενικά η πολιτική του γιατρού χαρακτηριζόταν από έναν έντονο ρομαντισμό ενώ συγχρόνως υπήρξε και αληθινός αγωνιστής. Είτε διαφωνεί είτε συμφωνεί κάποιος μαζί του, σίγουρα οφείλει να του αναγνωρίσει τον γνήσιο πατριωτισμό και την μεγάλη πολιτική σοφία που απέκτησε.
Η ΠΑΡΑΚΑΤΑΘΗΚΗ του Δόκτορα Βάσου Λυσσαρίδη
Ο Σύνδεσμος εφέδρων Πυροβολιτών οργάνωσε εκδήλωση τιμής προς τον μεγάλο αγωνιστή της Κύπρου, τον Γιατρό Βάσο Λυσσαρίδη. Με αυτή την ευκαιρία, ο γιατρός δίνει το δικό του μήνυμα αντίστασης προς τον Κυπριακό λαό, ζητώντας του να μην παραδωθεί και να αντιμετωπίσει την συνεχιζόμενη προσπάθεια κατάλυσης του Κυπριακής Δημοκρατίας.
https://www.youtube.com/watch?v=WL37V7fYtJM
1) "Αν εθελούσια δεν γονατίσεις, ούτε νεκρό δεν μπορούν να σε γονατίσουν."
2) "Αυτή η ιστορία έχει μόνο ένα τέλος, την αληθινή δικαίωση."
3) "Χρειαζόμαστε μια παλινόρθωση αξιών."
4) "Η σκυτάλη προχωρεί. Θα χτίσουμε ένα καλύτερο κόσμο."
5) "Όμως, φιλία σημαίνει σεβασμό των εθνικών δικαιωμάτων και των διεθνών συνθηκών. Μονόπλευρη φιλία ισοδυναμεί με εθελοδουλία."
6) "Ναι απαιτούμε δικαίωση. Αναγνώριση εγκλημάτων και θεραπεία όπου είναι εφικτή."
7) "Η στέρηση εθνικών δικαιωμάτων εκτρέφει την τρομοκρατία, και η κρατική τρομοκρατία την συντηρεί. Η αποπολιτικοποίηση και η αποεθνοποίηση αποτελούν τα σύγχρονα όπλα της παγκόσμιας άρχουσας ελίτ και των εθνικών παραρτημάτων τους.
8) Αν εθνικισμός είναι να σέβεσαι την εθνότητα όλων και να διαφυλάττεις την δική σου τότε δηλώνω αδιόρθωτος εθνικιστής.
9) Δεν θα αυτοκτονήσουμε για να μην μας δολοφονήσουν!
Καλύτερος ο όρθιος θάνατος από την αποστέρηση πατρίδων και δικαιωμάτων.
10) "Ο Πενταδάκτυλος μουντζώνει με πέντε δάκτυλα μια παγκόσμια γενιά. Η μνήμη δεν δολοφονείται. Χωρίς δικαίωση δολοφονεί τους δολοφόνους
11) Μου είπαν: "Είσαι μικρός, αν κάνεις ένα ακόμη βήμα θα σε αφανίσουν.
Είπα: "ΑΝ ΔΕΝ ΤΟ ΚΑΝΩ ΘΑ ΕΙΜΑΙ ΠΙΟ ΑΚΟΜΗ ΠΙΟ ΜΙΚΡΟΣ."
12) Μου είπαν: "Γιατί αγωνίζεσαι αφού έχει χαθεί η μάχη." Είπα: "Γιατί αν δεν συνεχίσω δεν θα υπάρξει άλλη μάχη."
Κόντρα στην διχοτόμηση
https://www.youtube.com/watch?v=1qJPcx3uqUw
https://www.youtube.com/watch?v=gwP6wnS3evg
