24/3/26

Λουκής Ακρίτας (1908-1965) "Άδικος είναι ο θανατός σου Λουκή, μόλις έφτασες εις την κορυφήν έλαμψεν η αστραπή και ήτο ο κεραυνός."

ΛΟΥΚΗΣ ΑΚΡΙΤΑΣ (1908-1965): Κύπριος λογοτέχνης, δημοσιογράφος και πολιτικός. Ασχολήθηκε με την πεζογραφία, το θέατρο, και το δοκίμιο.

Γεννήθηκε στις 8 Αυγούστου 1908 στην Μόρφου και αποφοίτησε το 1926, από το Παγκύπριο Γυμνάσιο, σπούδασε μετά στο Παγκύπριο Διδασκαλείο Λευκωσίας, από όπου και αποφοίτησε το 1928. Εργάστηκε για δύο χρόνια ως δάσκαλος στην Κύπρο δημοσιεύοντας, παράλληλα, διάφορα κείμενά του στην εφ. "Χρόνος". Από τα τέλη του 1930 εγκαταστάθηκε στην Αθήνα, ασχολήθηκε με τη δημοσιογραφία και υπήρξε πολιτικός συντάκτης αρχικά στην εφ. "Εστία" και στη συνέχεια στην "Πρωία". Επίσης υπήρξε ανταποκριτής της εφ. "Πρωινή" της Λευκωσίας και συγχρόνως σπούδασε Αγγλική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και συνεργάστηκε με τη Μεγάλη Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια του Πυρσού.

Στη διάρκεια του ελληνοϊταλικού πολέμου, στον οποίο πήρε μέρος ως απλός στρατιώτης, έστελνε από το μέτωπο ανταποκρίσεις στην εφ. Εστία. Τους τελευταίους μήνες της Κατοχής άρχισε να εκδίδει την αντιστασιακή εφ. Καθημερινά Νέα, η οποία μεταπολεμικά προσανατολίστηκε πολιτικά προς την Ένωση Κέντρου και τις επιλογές του Γεωργίου Παπανδρέου, και η έκδοση της συνεχίστηκε για λίγο διάστημα και μετά την απελευθέρωση. Στη διάρκεια της Κατοχής, ο Ακρίτας υπήρξε ιδρυτικό μέλος της αντιστασιακής οργάνωσης Τριμελής Επιτροπή Αγώνος (μετέπειτα Ανώτατη Επιτροπή Απελευθερώσεως) μαζί με τον δικηγόρο Μιλτιάδη Πορφυρογένη και τον στρατηγό Σπηλιωτόπουλο.

Από το 1952 έως το 1954 εξέδωσε το περ. "Ελληνικά Χρονικά" (περίπου 100 τεύχη), το οποίο αρχικά ήταν εβδομαδιαίο και αργότερα έβγαινε κάθε δεκαπέντε μέρες και υπεύθυνος στα λογοτεχνικά θέματα ήταν ο γνωστός ποιητής και διανοούμενος Νικηφόρος Βρεττάκος. Από τα μέσα του 1959 άρχισε να εκδίδει το εβδομαδιαίο περ. "Κόσμος, Επιστήμη και Ζωή" το οποίο από τις αρχές του 1962 έγινε επίσης δεκαπενθήμερο. 

Στο χώρο της λογοτεχνίας ο Λουκής Ακρίτας πρωτοεμφανίστηκε  το 1931 με ένα διήγημα από τις στήλες του περ. "Πρωτοπόροι". Στα δύο μυθιστορήματα του το 1935 και το 1936 ("Νέος με καλάς συστάσεις" και "Ο κάμπος") ενυπάρχουν αυτοβιογραφικά στοιχεία του συγγραφέα και στοιχεία από την αγροτική κυπριακή ζωή. Έγραψε επίσης θεατρικά έργα αλλά και δοκίμια 

Ο Λουκής Ακρίτας υπήρξε Βουλευτής και  υφυπουργός Παιδείας. Πέθανε στις 7 Φεβρουαρίου 1965, σε ηλικία 56 ετών σε κλινική του Λονδίνου, έπειτα από πολύμηνη αντιμετώπιση του καρκίνου. Ο Έλλην Πρωθυπουργός Γεώργιος Παπανδρέου στον επικήδειο λόγο του ανέφερε μεταξύ άλλων "Άδικος είναι ο θάνατός σου Λουκή, μόλις έφτασες εις την κορυφήν έλαμψεν η αστραπή και ήτο ο κεραυνός. Σε συνοδεύει ο θρήνος, είναι η μόνη προσφορά και η μόνη διαμαρτυρία την οποίαν δυνάμεθα οι άνθρωποι.".

Γυναίκα του υπήρξε η Σύλβα Ακρίτα κόρη του Κωνσταντίνου Γιαβάσογλου, Υπουργού Πρόνοιας και Γερουσιαστή με τον Ελευθέριο Βενιζέλο. Η Σύλβα Ακρίτα υπήρξε η πρώτη γυναίκα βουλευτής στην ιστορία του ΠΑ.ΣΟ.Κ., μέλος της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης και υφυπουργός Υγείας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Μαζί αποκτήσανε μία κόρη, την δημοσιογράφο, συγγραφέα και βουλευτή Επικρατείας του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ., Έλενα Ακρίτα.


"Αρματωμένοι" (Λουκή Ακρίτα)
https://youtu.be/asRd-4V3HbA?is=RDY66NU6iQTeU3E9


 

Το κυπαρίσσι (διήγημα)
https://youtu.be/8iFBFXDeBVk?is=lMYErN2DHLZlJUce

 

2 σχόλια:

  1. Πολιτική σταδιοδρομία του Λουκή Ακρίτα

    Βαθιά δημοκράτης, διακρίθηκε για την αντιστασιακή δράση και την πολιτική του πορεία τις δεκαετίες ’50, ’60, στην ΕΠΕΚ, στην Προοδευτική Αγροτική Δημοκρατική Ένωση, στο «Κόμμα των Φιλελευθέρων» και στην «Ένωση Κέντρου». Άφησε το στίγμα του στη νεοσύστατη Εθνική Προοδευτική Ένωση Κέντρου του Νικόλαου Πλαστήρα, όπου υπηρέτησε ως γενικός γραμματέας και ως βουλευτής Αθηνών. Επανεκλέχθηκε βουλευτής στις εκλογές του 1963 και 1964, με την «Ένωση Κέντρου». Διετέλεσε υφυπουργός Τύπου και Πληροφοριών στην Κυβέρνηση Απελευθερώσεως του Γεωργίου Παπανδρέου (1944), κατόπιν ρήξης του όμως με την επίσημη πολιτική γραμμή αποσύρθηκε μέχρι το 1951 οπότε εκλέχτηκε βουλευτής, πρώτος σε σταυρούς προτίμησης στην Αθήνα, με την ΕΠΕΚ του Πλαστήρα. Το 1951, ως μέλος της ελληνικής αντιπροσωπείας στην 6η Σύνοδο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, στο Παρίσι, έθεσε για πρώτη φορά το ζήτημα της Κύπρου στον διεθνή οργανισμό. Μέλος του Συμβουλίου της Κυπριακής Εθναρχίας στην Αθήνα, παραιτήθηκε απογοητευμένος, ύστερα από την υπογραφή των συμφωνιών Ζυρίχης–Λονδίνου.

    Από το 1961 συνεργάστηκε και πάλι με την Ένωση Κέντρου του Γεωργίου Παπανδρέου, εκλέχτηκε βουλευτής στις εκλογές του 1963 και 1964, οπότε ως υφυπουργός Παιδείας υλοποίησε την Εκπαιδευτική Μεταρρύθμιση που εισηγήθηκε ο Ευάγγελος Παπανούτσος.

    Θεωρούσε την παιδεία, δημόσιο αγαθό και την ήθελε ανθρωπιστική, ανανεωμένη, με λιγότερη τυπολατρία, με περισσότερη κριτική διάθεση, απαλλαγμένη από αναχρονιστικές δομές, ικανή να τονώσει την εθνική ταυτότητα των Ελλήνων.

    Προέβαλε τον κυπριακό αγώνα για την ανεξαρτησία μέσω της συμμετοχής του στην Γ΄ Επιτροπή των Ηνωμένων Εθνών και την Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (1952). Το 1954 ταξίδεψε στις ΗΠΑ ως μέλος της Διακομματικής Επιτροπής Διαφωτίσεως για το ζήτημα της Κύπρου.

    Στα 1964, αμέσως μετά την εκδήλωση των διακοινοτικών ταραχών έσπευσε στην Κύπρο, για να μεταφέρει μήνυμα συμπαράστασης της Ελλάδας στον Εθνάρχη, Αρχιεπίσκοπο Κύπρου Μακάριο Γ΄ και στον κυπριακό λαό.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Εργογραφία

    Ι.Πεζογραφία
    Νέος με καλάς συστάσεις… Αθήνα, 1935.
    Ο κάμπος. Αθήνα, Πυρσός, 1936.
    Διηγήματα. Λευκωσία, εκδόσεις Μορφωτικής Υπηρεσίας του Υπουργείου Παιδείας της Κύπρου, 1991.

    ΙΙ.Θέατρο
    Αρματωμένοι. Αθήνα, Αετός Α.Ε., 1947.
    Όμηροι - τραγωδία σε πράξεις τρεις. Αθήνα, 1956.
    Θεοδώρα - τραγωδία. Λευκωσία, έκδοση Βιβλιοθήκης Κυπριακών Χρονικών, 1965.

    ΙΙΙ.Άλλα κείμενα
    Κάθε ελεύθερος άνθρωπος είναι δημότης Μεσολογγίου. Αθήνα, ανάτυπο από τη Νέα Εστία885, 15/5/1964.
    Αναστάσιμο Δόξας η μάχη της Κρήτης. Αθήνα, έκδοση της Φωνής της Κρήτης, 1964. 1. Για περισσότερα βιβλιογραφικά στοιχεία για το Λουκή Ακρίτα, βλ. Χατζηθωμάς Α., Λουκής Ακρίτας· 1909-1965. Λευκωσία, εκδ. Παγκύπριου Γυμνασίου Λευκωσίας, 1985

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...

Συνολικες Προβολες